مروچی : ۱۸ آذر , ۱۴۰۰

مولانا عبدالعزیز رحمه‌اللهءِ زندگیءِ گُڈّی سالان

مولانا عبدالعزیز رحمه‌اللهءِ زندگیءِ گُڈّی سالان

چارمی بهر شه واجه شیخ‌الاسلام ءِ گلگداران که ماں ندای اسلامے تاکبند ءَ شنگ بوتگ، مولانا عبدالعزیزءِ زندگی، جهد ۆ گڑتیان باروءَ اِنت.

سۆج: پێسر شه ایرانی انقلابءِ پیروزیءَ مولانا عبدالعزیز رحمه‌اللهءِ دیدانک مردمانی انقلابی‌جنزءِ باروءَ چےات ۆ چنکس گۆں انقلابیان همکاری ۆ همراییِ کرت؟

پسه: مولانا عبدالعزیز رحمه‌الله پێسر شه انقلابءَ شه شاهءِ حکومتءِ ظلمان ۆ نابرابری ۆ بےانصافیان هبرءَ کرت. شه ساواکءِ لٹءُکٹان که مردم ۆ حاص حکومتءِ نگدکنۆکانی سراءَ بوت انت، تپرکه ات ۆ اے باروءَ هالءِ داشت ۆ آوانءَ بیانءِ کرت.

همےپێم ملکءِ چاگردی ناشری ۆ دێمءُدرائێں فساد ۆ بدی ۆ بےحجابی ۆ بےدینیانی باروءَ سکّ گڑتیءِ کرت.

آ رۆچان بازێں مردمءِ شه حکومتءَ دلسرد بوت‌ات اَنت. دیندارێں مردمانءَ گێش شه دگران سکّی ۆ ناامێتیءِ مارشتءَ بوت، چه شیعه بوتێن اَنت یا سنی، دگریءِ نه‌ات.

البت اێشرا هم گوشین که آوان گۆں مذهب ۆ دینی کرداران کارے نه داشت، بلێن باز سێل‌کنۆک ات انت که کسے گۆں شاهءَ مخالفت مه کنت ۆ گۆں حکومتءِ سیاستان کارے مه دار ایت. همےپێم گۆں شیعه ۆ سنیانِ مسائلان کارے نه داشت اش که اختلاف جۆڑ کن انت، بلکه نه لۆٹ ات اش که شیعه ۆ سنیانِ نیامءَ اختلاف جۆڑ بیت.

شه هما وختءَ که انقلابءِ بنداتی سُک‌سُکان بنگێج بوت اَنت، مولاناءَ گۆں انقلابیان همکاری کرت. ما هم آ زمانءَ ورنا ات اێں ۆ گۆں مولاناءَ هور ات اێں. ما حالانءَ رندگیریءَ کرت ۆ مولاناءَ شه نۆک نۆکێں حالان سهیءَ کرت. دگه افرادان هم اے باروءَ همکاریءَ کرت. حضرت مولاناءَ مدام حالانءَ رندگیریءَ کرت.

سال 1357ءِ مهرماهءَ حاجی آل‌اسحاق زنجانی زاهدانءَ آت تاں انقلابءِ مۆل ۆ مرادانی باروءَ گپ کنت ۆ مردمانءَ بادشاهءِ ضدءَ شۆرێنیت. آیی شاهءِ حکومتءِ سیاستانی باروءَ هبرءَ دات ۆ مردمانءَ وتی اێشکءُآشکءَ مُچءِ کرت. مولانا عبدالعزیز ۆ حاجی آقا کفعمی هم چێرکایی شه آیی پله‌مرزیءَ کرت. یک رۆچءِ پرایی نیادءَ من ۆ مولانا عبدالعزیز حاج آقا کفعمیءِ گسا شُت اێں.

مولانا عبدالعزیز یک ٹوهێں گڑتیءِ داشت که آ رۆچءَ آیرا بیانی کرت. واجهءَ گوشت: اگاں ملکءِ تها دینی ۆ مذهبی‌ئێں حکومتءِ بێت ۆ انقلاب بیت، گڑا اهل‌سنتانی تکلیف چےءَ بیت؟ بارێں به وتی حقءَ رس اَنت؟ بارێں گۆں تبعیض ۆ نابرابریان دێم‌په‌دێمءَ نه بےاَنت؟ اے باروءَ چه ضمانتءِ هست؟

اے یکءِ شه مولانا عبدالعزیز ٹوهێں گڑتیان پێسر شه انقلابءَ ات. چوناهیءَ آ واجه شه اێشیءَ ترس اِت که پد شه انقلابءَ مشکلاتءِ جۆڑ بیت، مذهبی بن‌گپان پُر رنگ بےاَنت ۆ اهل‌سنتانءَ نادلگۆش کن اَنت.

آ رۆچءَ ماں آ دیوانءَ آل‌اسحاق مولانا عبدالعزیزءَ را بێسه دات ۆ گوشتِ: ممکن نه‌اِنت که اێرنگ بیت ۆ مئے اهل‌سنتێں براسان ملکءِ تها ڈالچار بَےاَنت ۆ گۆں مشکلان دێم‌په‌دێم بےاَنت. وهدے انقلاب بیت مئے براسی گێش شه پێسرءَ باز بیت ۆ مئے همدلی ۆ یکّویی گێشترءَ بیت. شکءِ نێست که حرمتان ساتگءَ بےاَنت ۆ تیوگێں ایرانیانی احترام دارگءَ بیت.

همےپێم آل‌اسحاق په مولاناءَ اے گپءَ را پێش داشت که دو نفرءَ شه وتی نێمگءَ به پاریس دێم دےاِت تاں گۆں اماما نیاد کن اَنت ۆ شه آیی جندءَ اے باروءَ یک خط ۆ نشانءِ زِن اَنت. بێسه کن اِت که جاور گهترءَ بیت، آزاتیءَ کێت ۆ گردانی حق دیگَ بیت ۆ گستاییءِ شیعه ۆ سنیءِ نیاما نه بیت.

شه اے دیوانا پد اے استانءِ مردمانی جهد گێشتر بوت. ماں راهگولیان که زاهدانءَ برجم دارگءَ بوت انت، مئے مردمان په بازی هورءَ بوت انت. البت لس مهلوکان کمتر هور ات انت، شه گردان کێشتر مزن شهدربرجاهی وانوکان بهرءَ زُرت، شه اے ڈیهءِ وڑوڑێں ٹکان هم هور اَت‌اَنت. همے جاور روان ات تاں که راهگولیءِ سرا ارش بوت ۆ چنکس نپر کشگ بوت اَنت. وهدےکه مردمان لۆٹ ات جنازهانءَ قبر کن اَنت، ساواک ۆ ژاندارمریءِ واکان گۆں رپکءُ مندر چنکه کم زاتێں لٹ به دستێں مردمءَ را دێما آورت که مه‌هلّ اَنت جنازهان ماں زاهدانءَ قبر بےاَنت. آوانءَ گوشت که اێشان جنایت کرتگ ۆ شاهءِ خلافءَ اُستاتگ اَنت، پرے واستا نباید شهرے لس قبرستانءَ قبر بےاَنت.

مولاناءَ دُرّائێنت باید اے بارهءَ فکرءِ بیت، پرےواستا ما لهتێں نپرءَ گۆں وت همراه کرت ۆ چنکه جا گۆں آوان هبر اێں کرت که اے باز بد اِنت که شما مه‌هلّ اِت جنازهان قبر بےاَنت. اے مردمان همے شهرے نندۆک اَنت ۆ باید همدا قبر بےاَنت. زهرشانی کنۆکان لۆٹ ات گۆں لٹ ۆ هرچی دستےاِش کپت اَت آ بازێن مردمان سرا بێڑ کن انت که په نماز جنازهءَ آت اَت‌اَنت ۆ جنازه ئے دیوانا خراب کن اَنت که ما مۆکل نه‌دات آ رنگ بیت. گۆں جنازهان هور شت اێں ۆ په فکر لٹ به دستێں مردمانءَ دور اێں کرت. آسراتءَ گرد جنازهان زاهدانءِ قبرستانءَ قبر بوت اَنت.

اێشرا هم گوَشین که ساواک و ژاندارمریءِ واکان گۆں نفوذے که اے ڈیهءِ تها داشت اِش، پد شه شاهءِ جِیَگءَ نامءُتواری‌ئێں مردمانءَ مُچّ اِش کرت ۆ شۆرێنت اش که زهرشانی ۆ راهگولی کن اَنت ۆ وتی پله‌مرزیءَ شه شاها جار جن اَنت. وهدےکه حضرت مولانا سهی بوت اے باروءَ هبرِ کرت ۆ آ مردمانی گوشت: «اے کارءَ مه‌کن ات. من شمے خێرلۆٹ اۆں ۆ شما را خێرێں سۆگهءَ کنین که شه کسّءِ که شه ملکءَ جستگ پله‌مرزی مه‌کن ات، پچےکه اے کار په شمے صلاحءَ نه‌انت.»

یک برے هم ساواکءِ واکان شهرءِ تها ٹوهێں زهرشانی ئے راه پرێنت که شه گڈی بیانیه ئے وانگءَ پد زهرشانی کنۆکان شه مولاناءِ گسے دپا گوست اَنت ۆ کوکار اشءَ کرت «جاوید شاه»، «جاوید شاه» شاه ابدی بیت.

آ رۆچان شاه جِست ات ۆ بختیار ملکءِ اگده‌دار ات. امام خمێنی هم انگت به ملکءَ نه‌یهت ات. مولانا عبدالعزیز آ رۆچان بازێں سکّی‌ئے را پجّ اِت ۆ باز سرے سکّ بوت، پچےکه لهتےوختءَ نزێکێں ۆ نامءُتواری‌ئێں مردمان گۆں ساواکءِ واکانی شۆر ۆ چم بازیءَ شه شاهءَ پله‌مرزیءَ کرت ۆ مولاناءَ آوانءَ مکنءَ کرت. مولاناءَ باز جهدءَ کرت که مه‌هلّ ایت ساواکیان مردمانءَ انقلابیان ۆ انقلابی جهدانی خلافءَ شۆرێن اَنت.

سۆج: شه انقلابءَ پد مهتر مولانا عبدالعزیزءِ دیدانک انقلابءِ باروءَ چےات ۆ گۆں چه کرداران گلائێش اَت؟

پسه: اللهءِ حدود ۆ شرعی قانونانی اجرا کنگ یکے شه مولانا عبدالعزیزءِ دێری‌ئێں واهگان ات. پد شه انقلابءِ پیروزیءَ مولاناءَ مارشت کرت که اے دێری‌ئێں واهگ پورهءَ بیت. پرێشی په انقلابءِ پله مرزی ۆ پابرجاییءَ هر کۆشستے کرتی. 1357ءِ اسفندماهءَ مولانا عبدالعزیز گۆں یک رمبءِ شه پاگواجه ۆ سوادداران په تهران شت. مولانا ۆ آیی همراهان ماں تهرانءَ گۆں امام خمینی ءَ نیاد کرت ۆ انقلابءِ پیروزیءَ مبارک بات اش گوشت ۆ وتی پله مرزیءَ شه اسلامی انقلابءَ جار اش جت. گڑا مولانا عبدالعزیز وتی مدامی‌ئێں گڑتیءَ را درشان کرت. امام خمینیَ گوش ایت: ماں اے حکومتءَ هچ دگریءِ شیعه ۆ سنیءِ نیاما نێست ۆ شما گۆں هچ مشکلءِ آماچءَ نه بےاِت. قرار نه‌اِنت کسے شیعه ۆ سنیءِ نیاما دگریءِ بیار ایت، انقلاب ایرانے تیوگێں مردمانی اِنت. امام خمینی مولانا عبدالعزیزءَ بێسهءَ دنت که هچ وڑێں مشکلے په اهل‌سنتان ماں ایرانءَ جۆڑءَ نه بیت.

سۆج: شه مولانا عبدالعزیزءِ کاگد نامێنگیءَ په مجلس خبرگانءِ بنیادی کانودءَ گێشتر گوش اِت. پچے وتی نامءَ را داتِ ۆ ماں آ پارلمانءَ چه کارءِ کرتِ؟

پسه: مولاناءَ دۆستیءِ په بهر زورگ ماں بنیادیءِ کانودءِ مجلس خبرگانءَ نه داشت. آ واجهءِ دیدانک اێش اَت که دو حقوق‌زانت په پارلمانءَ برئو اَنت، بلێن مردمان نه‌منّ اِت ۆ گوشت اِش: باید یک جهگیرءِ شه پاگواجهان بیت ۆ آ یکێں هم شما اِت. آسرءَ گۆں مردمانی بازێں لۆٹان واجه راضی بوت که په بنیادی کانودءِ مجلس خبرگانءَ وتی ناما دنت ۆ به پارلمانءَ برئوت. الحمدلله مولانا اۆدا زبر سۆبێں بوت، هم ماں ملکءَ ۆ هم مان درے ملکان نامءُ توارِ پرشت. آ واجهءَ په بنیادی کانودءِ نبیسگءَ گهترێں راهکارانءَ خاص اهل‌سنت ۆ ڈیهءِ باروءَ پێش کرت. بازێنءِ اۆدا نۆک گۆں واجهءَ ۆ آیی دیدانکان دُرستی بوت اَنت ۆ شه آ واجهءِ دۆزواهان بوت اَنت. مولاناءِ وعظ ۆ دیدانکان بےجۆڑه اَت اَنت. ماں مصوباتان مولاناءِ تاکید په دێمپانی شه گرد مردمانی حقان اَت که همے ٹک باز مۆثر بوت.

بنیادی کانودءِ دوازدمی اصلءِ باروءَ هم مولانا سکّ اۆشتات. مولاناءِ پێشنهاد اێش اَت که ملکءِ رسمی‌ئێں دین اسلام بیت ۆ ماں بنیادی کانودءَ شه هچ مذهبءِ نام گرگ مه‌بیت. آ واجهءَ اے باروءَ ماں مجلس خبرگانءَ تاریخی‌ئێں هبر دات. الله تعالیءَ آ واجهءَ را بازێں درک ۆ فهمءِ دات اَت.

سۆج: 1358ءِ دیماه ءَ بازێں جهدے په بنیادی کانودءِ دوازدمی اصلءِ بدل کنگءَ بوت، بلێں په آسرءَ نه رست. بیت اے باروءَ گێشتر گوش‌اِت؟

پسه: هان، بنیادی کانودءِ دوازدمی اصلءِ ٹگلێنگءِ هبر بوت. مولانا عبدالعزیز ۆ لهتێں دگه مزنێں پاگواجهان پیشنهاد کرت که اهل‌سنتانی مذهب هم گۆں شیعهءِ مذهبءَ برابر ۆ رسمی بیت. امام خمینیءِ جهگیرءَ ڈاکٹر یزدی، اے نبشتهءَ‌ را به خمینی دات ۆ آیی گوشت پروائے نه‌اِنت، به رفراندوم هِلَّگ بیت. بلێں اپسوز اِنت که گۆں اے جهداں ۆ رندگیریاں انگت په آسرءَ نه رست. حضرت مولانا گۆں کاک احمد مفتی‌زاده ءِ همراهیءَ په قم شت ۆ گۆں امامءَ نیادِ کرت. خدا بیامرز مفتی‌زاده ماں کُردنندێں ڈیهاں باز شه انقلابءَ پله‌مرزیِ کرت ۆ امام خمینی هم باز آیرا دۆستءَ داشت ۆ جُهلێں رهوتءِ داشت اِش. اۆدا امام خمینی مولانا عبدالعزیز ۆ مزں‌زانت مفتی‌زادهءَ را گوشت اَت: مراجع ۆ پاگواجهاں نه‌منّ اَنت، شما آوانءَ به منّێں اِت، من هبرءِ نه دارین.

آوان هم گۆں لهتێں شه قمءِ پاگواجهاں چۆ آیت‌الله شریعت‌مداری ءَ نیاد کرت اَت، بلێں اپسوز که هچ بروردءِ نه داشتگ.آسرءَ بنیادی کانودءِ دوازدمی اصل بےبدلیءَ تصویب بوت.

سۆج: انقلابءِ اولا وت‌واجهی یا هما فدرالسیمءَ ملکءِ لهتێں ڈیهاں چۆ بلوچستانءَ دۆزواهءَ داشت ۆ نامءُتوارِ کرت اَت. مولانا عبدالعزیزءِ دیدانک اے باروءَ چےات ۆ چه کارے کرتگ ات؟

پسه: انقلابءِ اولا اے بن‌گپءِ باروءَ هبر ات ۆ مولانا عبدالعزیز هم آیی نێمگءَ مێلَ داشت، بلێن گوشتِ که باید شه قانونی راهاں رندگیری بیت ۆ گۆں ترانکاریءَ به اے لۆٹءَ رس اێں نه گۆں جنگ ۆ مێڑءَ. مولاناءَ گۆں آ افراداں که لۆٹ اِت اِش هِدا آشوب ۆ مشکل جۆڑ کن اَنت سکّ مخالف ات ۆ گوشتِ پرێشی که به وتی لۆٹاں رس‌اێں نباید مۆکل دےاێں کسےءِ هۆن رچ ایت.

یک برے لهتێنءِ که بازێنءِ شه آوان پێسرءِ حکومت ۆ شاهءِ دۆزوا اَت‌انت، مولاناءِ کرّءَ آت اَنت ۆ گوشت اِش اهل‌سنتانی حق پادمالَ بیت، ملکءِ رسمی‌ئێں مذهب اثناعشری اِنت ۆ اے ایرانءِ اهل‌سنتانی حقءِ تها ٹوهێں ظلمے، شما باید سکّ زهرشانی کن اِت ۆ شه وتی حقءَ جهل مه‌یه اِت.

مولاناءَ آوانءَ پسه دات: شاهءِ حکومتءِ زمانءَ هم ملکءِ رسمی‌ئێں مذهب همے بوتگ، آ زمانءَ شما گجا بوتگ اِت که گوش اِت اهل‌سنتانی حق پادمال بوتگ؟ اگاں مئے حق پادمال بیت ما آیرا شه قانونی راهاں رندگیریءَ کن اێں. اے که ما گوش اێں پکّا تیوگێں اسلامی مذهباں ملکءِ تها رسمی بےاَنت، پرےواستا اِنت که ملکءِ تها انقلاب بوتگ ۆ انقلابءِ نام هم اسلامی اِنت، پمێشا مئے باور همێش اِنت که اے انقلاب نباید یک خاصێں مذهبےء بیت. همے که ملکءِ رسمی‌ئێں دین اسلام بیت بس اِنت. ملکےء تها که «اسلامی» انقلاب بوتگ باید تیوگێں اسلامی مذهباں رسمی بےاَنت.

سۆج: 1358ءِ آذماهءِ آخرءَ وهدےکه ڈاکٹر ابراهیم یزدی شه مهندس مهدی بازرگانءِ دولت ۆ همےپێم شه انقلابءِ مزن‌رهشۆنے نێمگءَ لۆٹ اِت که ماں زاهدانءِ ائیدجاهءَ گُشتانک دنت جنگ ۆ مێڑ بوت ۆ نزیک اَت که ٹوهێں آشوپے جۆڑ بیت. آ پێشامدءِ باروءَ گێشتر گوش اِت.

پسه: آ پێشامد شه نۆکێں استاندار ۆ لهتێں شه استانءِ دۆلتی‌ئێں ذمه‌وارانی سرےچێرءَ اَت، نۆکێں استاندار، که ادارکێں دولتءَ استانءِ مدیریتءَ را آیی دستا دات اَت، اے باروءَ بازێں تجربه ئے نه داشتِ. پمێشا په مردماں مشکل جۆڑ بوت که وتی مشکلانی سرهالا تهرانءَ رسێنت اِش. ڈاکٹر یزدیءَ را دۆلتءَ دێم دات اَت که اے مشکلانی رۆتگءَ سرءُپد کنت. هِدا هم اختلاف بوت، لهتێنءَ گوشت استاندار باید برئوت، لهتێنءَ گوشت نه، باید مان ایت. استاندار ءَ هم مذهبی مسلائلانءَ دێما آورت ۆ لهتێنءِ شه آیی پله‌مرزی کرت. آ پێشامدءِ اصلی‌ئێں میاریگ استاندارے جند اَت.

گڑا ائیدجاهءِ پێشامد پێش آت. قرار ات اۆدا ڈاکٹر یزدی په زاهدانءِ مردماں گُشتانک دَنت، اپسوز که لهتێنے اۆدا جنگے پاد دات که زاهدانءِ جاور خراب بوت، لهتێنے راهانءَ بست ۆ په مسافراں مشکل جۆڑ اِش کرت، لهتێں نپر هم شه هردو پاٹیان گرۆگان گرگ بوت اَت اَنت. ما شُت اێں ۆ راهانءَ پچ اێں کرت ۆ جهد اێں کرت که گرۆگاناں آزات بےاَنت. خدابیامرز مولاناءَ باز کۆشست کرت ۆ نه هشتی که جاور بدتر بیت.

منی یاتءَ اِنت که مخالفان مولاناءَ را گوشت: شما باز مُدارا کرتگ، نون که جنگ وت بنگێج بوتگ، به‌‍هلّ ما به وتی لۆٹ ۆ حقاں رس اێں. مولاناءَ ٹکاٹک گوشت: نه! من نه هلّین جنگ جۆڑ بیت. اگاں من په دێمگری شه مردمانی هۆنانی رچگءَ مدارا مه کنین، گڑا کَے مداراءَ کنت. من هچ‌بر په جنگے راضی نه اۆں که آیی اصلی‌ئێں دێمۆنی بےگناه‌ئێں مردم اَنت.

مولانائے گلگدار ۆ کلۆهاں ماں وت‌گشءَ شنگ بوت اَنت؛ آخرءَ مردم پاد آت اَنت، ما هم اُستات اێں ۆ شهرے امنیت بِر گشت.

سۆج: شه مهندس بازرگان ۆ ادارکێں دولت ۆ آیی مداراءَ گۆں اهل‌سنتاں گوَش.

پسه: مهندس بازرگان باز جوانێں رهوتے گۆں حضرت مولانا ۆ اهل‌سنتانَ داشت. آیی کۆشستَ کرت که مشکلاں حل بےاَنت. بازێنے شه آیی دولتءِ ذمه‌وارانی مول ۆ مراد هم همێش اَت. بلێں انقلابے اول اَت، شه یک نێمگءَ بےتجربه‌ای شه دگه نێمگءِ لهتێں نپر ۆ پاٹیانی رپکءُ مندر ۆ همےپێم پێسرے حکومتے کارنده ۆ پله‌مرزانی بدێں جهداں سبب بوت اَنت که مشکل جۆڑ بیت.

چوناهیءَ ماں گنبدکاووسءِ پێشامدءَ مولانا عبدالعزیز ۆ مهندس بازرگانءِ جهداں سبب بوت اَنت که  آ پێشامد په جوانی هلاس بیت. مهندس بازرگان په مولانا عبدالعزیز زنگ جت، بلکێں هم کلۆئے شه امامءِ نێمگءَ آیرا رست که هاسێں جازے په زاهدان آت ۆ ما گۆں مولانا عبدالعزیزِ همراهیءَ په گنبدکاووس شت اێں  ۆ الحمدلله گۆں واجهءِ جهد ۆ فکرءَ گنبدکاووس ۆ ترکمن صحرائے پێشامد په جوانی هلاس بوت.

سۆج: بیت کمّے شه مولانا عبدالعزیزءِ روحی حالتءَ ماں آ جاورءَ گوَش ات؟

پسه: ماں آ مهمێں زمانءَ مولانا عبدالعزیز رحمه‌الله یکے شه اهل‌سنتانی هژدری ئێں رهشۆناں اَت که نامءُتوارے هرجا پرشت اَت. آیی آ درگتءَ باز سکّی کشّ اِت ۆ باز سرے سکّ بوت، آ واجه دۆرچارێں شخصےاَت ۆ آیۆکے باروءَ باز گڑتی ئے داشت. من آیرا گوشت که تکانسر مه‌بےکه الله بندگانی خێرا لۆٹ ایت، شما حق دار اِت، جاور سکّ اِنت، بلێں گمیگ مه‌بےاِت ۆ آیۆکءَ په اللهءَ به‌هلّ اِت. چوناهیءَ من لۆٹ اِت که آ واجهءَ دلداری دےئین که تکانسر مه بیت، پچےکه ڈاکٹراں سکّ سۆگه کرت اَت که مه‌هلّ اێں آ واجه تکانسر ۆ گمیگ بیت. خدابیامرزێں مولانا وتی عُمرے آخری رۆچاں تکانسر اَت، مشکل ۆ نابرابریاں آ وا جهءَ را تکانسر کرت اَت.

آ درگتءَ ماں مئے همسایگێں ملک، اۆگانستانءَ هم جاور خراب اَت، مولاناءَ په آ زۆرگپتگێن ملکءَ ۆ آیی آواره‌ئێں مردماں باز غمَ وارت ۆ گڑتی ئے کرت.

سۆج: شما به اۆگانستانءَ ۆ آ ملکءِ سکّێں جاورءَ ماں آ زمانءَ اشاره کرت. بیت شه مولانا عبدالعزیزءِ رهوتءَ گۆں آ ملکءِ مردم ۆ مجاهداں گوش ات؟

پسه: پێسر شه شوروی ئے دربیگءَ شه اۆگانستانءَ مولاناءَ وفات کرت. مولانا اۆگانستانءِ جهادے زمانءَ گۆں مجاهداں گندۆنندَ کرت ۆ آوانءَ مالی‌ئێں کمکے کرت. اۆگانستانءِ جهادے زمانءَ باز کمکِ کرت. سکّ سۆگه ئے کرت که اۆگانێں مهاجرانءَ جا دےات، په مهاجراں ٹوهێں کمک ۆ پناه ئے اَت. ما را پرمانے کرت که په کمک به مهاجراں جهد کن اێں. آن زمانءَ په پله‌مرزی شه اۆگانێں مهاجراں ماں مسیت مکیءَ دیوان برجم دارگَ بوت. اۆگانانی جهادی ۆ سیاسی‌ئێں شخصیتاں همدا کات انت. حکمتیار ۆ برهان‌الدین ربانی هما زمانءَ هِدا آت انت ۆ گشتانک اش دات. چوناهیءَ هِدا بنجاهےات په پله‌مرزی شه مسلمان ۆ اۆگانستانءِ استمانءَ. مولاناءَ گۆں گرێوگءَ په آوانی سۆبمندیءَ دعاءَ کرت. جمعه ۆ ائیدانی رۆچان مدام دعائے کرت. پد شه مولانائے وفاتءَ هم اے جاور روان ات. مولانا عبدالملک رحمه‌الله هم باز په اۆگانستانے سۆبمندیءَ جهدَ کرت، حتا که پراوان سلاح جدءُهلّے کرت. ڈیه ئے مردمانی سلاحانءَ نزّے کاورت ۆ په اۆگانستانءَ دێمے دات.

وهدےکه ماں ایرانءَ انقلاب بوت بازێں سلاحے شه پادگاناں هول بوت. بازێن مردمے سلاحَ داشت ۆ شه دگه جاهاں هم سلاحَ کات. انقلابے اوّلءَ اے بابتءَ باز آزگ‌سما نه ات اَنت. هدا سلاح سۆداءَ بوت ۆ بازێں مجاهدے شه همدا سلاحءَ گپت.

سۆج: مولانا عبدالعزیزءِ دیدانک ایران ۆ عراقءِ جنگے باروءَ چے ات ۆ آ درگتءَ اے باروءَ چےئے کرت؟

پسه: مولاناءَ آ جنگءَ را دێمپانی شه ملکے سیسمرانءَ زانت ۆ شه آیی پله‌مرزی ئے کرت. آ واجهءَ مردمانءَ سۆگهءَ کرت که په دێمپانی شه ملکءَ په جنگءَ برو اَنت ۆ گوشتِ: هر بلوچ ۆ اهل‌سنتے جنازه ئے که شه جنگءِ نێمگءَ آرگ بیت په امّا پهرءُشأن ۆ سربرزی ئے.

منی یاتءَ اِنت که وهدے ایرانی واکاں سۆبێں بوت اَنت که خرمشهرءَ پدا گر اَنت ۆ عراقی واکانءَ تاں سیمسرءَ گَلّێن اَنت، اے هبر بوت که بارێں ایرانی واکاں عراقءِ هاکے تها پُتر اَنت یا نه؟ اے باروءَ بازێں واجه‌کارےء دیدانکءَ جست اش کرت. گۆں واجه مولاناءَ هم اے باروءَ گلگدارے بوت. آیی گوشت: منی دیدانک اِێش انت که مئے واکاں عراقءِ هاکے تها مه پتر اَنت. آوان جست کرت اے گمان هست که صدام دوارگ بێڑ کنت ۆ مئے هاکے تها پتر ایت. مولاناءَ درّائێنت: پد شه اێشی که صدام ماں خرمشهرءَ پرۆش وارت دوارگ چشێں کارے نه کنت، بلێں اگه ما عراقءِ هاکے تها پتر اێں گڑا زانگ نه بیت که چے پێش بَێت، دنیائے پوره ئێں مردم مئے ضدءَ بےاَنت ۆ ما را اِتّابڑَ زان اَنت. تاں نون عراقءِ دولتءَ را اِتّابڑ ۆ ظالم اش زانتگ ۆ ما را مظلوم ۆ گِرد چیز مئے سۆبءَ بوتگ اَنت؛ بلێں اگه ما عراقءِ هاکے تها پتر اێں گڑا مردمانی دیدانک مئے باروءَ ٹگلَ وارت.

اے دیدانکے کنکّءَ، آ رۆچاں لهتێں واجه‌کارانی دیدانک اێش‌اَت که ایرانیاں عراقءِ هاکے تها پتر اَنت. گۆں زمانے گوزگءَ پدّر بوت که آ دیدانک که واجه مولانا ۆ دگه ملکءِ واجه‌کاراں آیی پله‌مرز بوتگ اَنت، جوانێں ۆ دورچاری‌ئێں دیدانکے بوتگ که به استمان ۆ ملکے سۆبءَ اَت.

سۆج: همے درگتءَ واجه مولانا په علاجءَ انگرێز ۆ امریکا ءِ ملکاں شت اَت. آ سفرانی باروءَ گوش اِت.

پسه: مولانا رحمه‌الله په علاجءَ دو گَشت شه ملکءَ ڈنّ ءَ شت. آ زمان ءَ ماں ایران ءَ دل ءِ جراحی (عمل باز) انجامَ نه‌بوت. مولانا اوّل ءَ په انگرێز ۆ لندن شهر ءَ شت که البت اۆدءَ جراحی اِش نه‌کرت، بس آزمایش اِش گپت ۆ دوایش دات.

واجه ئے دومی سفر هم په لندن اَت، البت اۆدءَ گوشت اَت اِش که گهتر اِنت په امریکا ءَ برو اِت. البت اێشرا هم گوش آن که اے گشتءَ گێش شه دلءَ، مولانا ءِ گٹّگاں هم مشکل ودی کرت اَت که چوناهیءَ شه دومی سفرے برورد ءَ ات که لندن ءَ شت اَت. وهدےکه مولانا امریکا ءَ شت اۆدے ڈاکٹراں گوشت اَت که شمئے گٹّگانءَ ماں لندن ءَ شه کار اِش پرێنتگ. په منی گمان ءَ پێسر شه آنژیوگرافی ءَ گندگێں سوچنے واجه ءَ را جتگ اِش که گٹگِ شه کار کپتگ اَنت. امریکایی‌ئێں ڈاکٹر ءَ گوشت اَت که معلوم نه‌اِنت آ ڈاکٹر ناشیء بوتگ یا زانتکا اے کار ءَ را کرتگِ. ماں امریکا ءَ ائولی سرا ڈاکٹراں گوشت اَت که ما نه‌توان اێں شمے دلءَ دِرّ ءُ دۆچ کن اێں پچےکه شمے گٹگ وش نه‌اَنت، بلێں پدءَ جراحی اِش کرت اَت.

مولانا ءِ اراده ۆ مئے پهکانی دیدانک همێش اَت که مولانا ءِ دل ماں امریکا ءَ درّ ءُ دۆچ بیت ۆ ما شه همد ءَ زر دێم دات اَت. یک شپے ماں رۆچگءِ ماه ءَ من واب دیست که مولانا ءَ من ءَ گوشت: « مهتر رسول الله صلّی‌الله‌علیه‌وسلم ءَ من ءَ گوشتگ که وتی دل ءَ اێشانی دست ءَ مه دے، نون من اراده کرتگ که په ایران ءَ بِر گرد آن، نون په واتر بیگ ءَ بلیط گر آن.» وابے تها اے سۆج منی دلے تها آت که مهتر رسول الله صلّی‌الله‌علیه‌وسلم ءَ چۆں مولانا ءَ را چشێں سۆگه ئے کرتگ. پد ءَ گوں وت گوشت اۆں بلکێں مولانا ءَ مهتر رسول الله صلّی‌الله‌علیه‌وسلم ءَ را واب دیستگ. همے دمءَ مولانا ءَ گوشت: «نه من ماں آگاهی ءَ په مهتر رسول الله ءِ نیادءَ شت اۆں ۆ واجه ءَ من ءَ سۆگه کرت که وتی دلءَ آوانی دست ءَ مه‌دے.»

پراستی عجیب اَت، هما شپ ءَ که من اے وابءَ را دیست یا شاید پدے شپ ءَ، گۆں مولانا عبدالعزیز تلفنی هبر اۆں کرت. واجه ءَ گوشت: «بلیط گر آن که په ایران ءَ بر گرد آن، نه لۆٹ آن که هِدا وتی دل ءَ جراحی کن آن!» اے هما چیزےاَت که من وابے تها دیست اَت. همےپێم من وابے تها دیست اَت که وهدے مولانا ایران ءَ بِرگشت ما په واجه ءِ دێمراهی ءَ بالی‌پٹ ءَ شت اێں ۆ من ءَ اۆد ءَ گرانێں وابے گپت. مولانا آت ۆ گوشتِ: من آتگ اۆں که په جهاد ءَ اۆگانستان ءَ برو آن.

وهدےکه مولانا شه امریکا ءَ برگشت ما په تهران شت اێں. تهران ءَ من ءَ شپ ءَ واب نه‌یَهت. گۆں بام ٹکّ ءَ شت اێں بالی‌پٹ ءَ. کتره ئے پد ءَ بالی‌گُراب ڈگار ءَ نِشت. ماں بالی‌پٹ ءَ هما رنگ که من واب دیست اَت، من ءَ گرانێں وابے گپت.

البت مولانا ءَ وت نه گوشت که من اۆگانستان ءَ په جهاد ءَ رو آن. منی واب ءِ تعبیر که مولانا ءَ گوشت اَت په جهاد ءَ اۆگانستان ءَ رو آن، واجه ءِ دعا ۆ گشتانکاں جهاد ءِ بارو ءَ اَت اَنت.

سۆج: مولانا عبدالعزیز ءِ ترانگ ۆ تأثر اے سفرے بارو ءَ چےاَت اَنت؟

پسه: مولانا شه لندن ءِ مسلمانانی جاور ءَ باز متأثر ات. گوشت ئِے مسیت دار اَنت ۆ مسیت اِش آباد اَنت. نماز ءَ وان اَنت ۆ مذهبی آزاتی دار اَنت. همےپێم شه امریکا ءِ مسلمانانی جاور ءَ متأثر اَت. همے سفرے درگت ءَ جماعت تبلیغ ءِ جهدکاراں ٹوهێں مچی ئے ماں امریکا ءِ لس آنجلس شهر ءَ برجم داشت اَت که مولانا ءَ هم اۆد ءَ بهر زرت اَت. شه عربێں ورنائان که اۆد ءَ گۆں جماعت ءَ همکاری اِش کرت اَت باز متأثر اَت.  گوشت ئِے آوان بس هزمت ءَ کرت ۆ شپ ۆ رۆچ وابش ءَ نه داشت، قرآن مجید ءَ تلاوت اِش ءَ کرت ۆ گوشت اِش ما امریکا ءِ مسلمان اێں، مصر ۆ عربستانے مسلمان نه اێں. ما اۆد ءَ مسلمان نه بوتگ اێں، اۆد ءَ ما را اسلام گڈ رستگ اَت، اد ءَ گۆں گواچنی‌ئێں اسلام ءَ پجّار بوت اێں. دگه هبر اێش اَت که امریکا ئے ایرانیاں مولانا ءَ را گوشت اَت که برو فرانسه ءَ زندگی کن، گوشت اَت اِش که شما ناجۆڑ اِت، ماں اے جاور ءَ گهترێں جا په شما فرانسه اِنت. مولانا ءَ آوانی هبر ءَ را نه زرت اَت ۆ گوشت اَت ئِے: لۆٹ آں په وتی ملک ءَ برو آن ۆ وتی مردمانی کرّ ءَ زند گوازێں آں ۆ همۆد ءَ بێران بے آں.

همےپێم لندن نندۆکێں مردماں واجه ءَ را گوشت اَت که ما شمے علاجی هرچان ءَ دےاێں شما همد ءَ نند اِت. مولانا ءَ درائینت اَت: الحمد لله نیازے نه گند آں. اگاں چیزے لازم بیت شه وتی جندے مردماں ۆ شه ایران ءِ دولت ءَ لۆٹ آں، آوان په من دێم ءَ دےاَنت.

سۆج: هما درگت ءَ که امام خمینی ماں تهران ءِ شهید رجایی نادراهجاه ءَ په علاج ءَ بستری بوتگ، مولانا هم په علاج ءَ همود ءَ بستری بوتگ. اے بارو ءَ گێشتر گوش ات.

پسه: اے شه هما انقلاب ءِ ائولی سرے بن‌گپان انت. انقلاب ءِ ائولی سر ءَ بازێں سکّی ئے مولانا ءِ سر ءَ آت که مولانا ءِ دل ءِ نادراهی ءِ سبب بوت اَنت. پرے واست ءَ هاسێں بالی گراب ءِ شه تهران ءَ په مولانا ءِ برتن ءَ آت ۆ مولانا ءَ را په تهران ئِے برت. مولانا ماں شهید رجایی نادراهجاه ءَ که امام خمینی هم هما درگت ءَ اۆد ءَ بستری اَت، بستری بوت. امام خمینی ماں آی سی یو ءَ بستری اَت ۆ مولانا عبدالعزیز رحمه‌الله ءَ را هم همۆد ءَ برت اِش. هر کجام شه ملک ءِ ذمه‌واران که په مزن رهشۆن ءِ نیاد ءَ بیاتێں، آیرا سۆکه ئے کرت که مولانا عبدالعزیز ءَ هم نیاد کنت ۆ آ واجه ءَ گند ایت. امام خمینی دور چار ۆ پراه دلێں مردےات، مدام وتی زهگ، حاجی احمد ءَ را دێمے دات تاں مولانا عبدالعزیز ءِ علاج ءِ جاور ءَ سێل کنت ۆ شه واجه ءِ حال ءَ سهی بیت.

سۆج: گوشگ ءَ بیت که مولانا عبدالعزیز رحمه‌الله همۆد ءَ شه پێسرے مزن رهشۆن ءَ په مسیت ءِ بندگ ءَ ماں تهران ءَ ڈگارے لۆٹ اِت اَت.

پسه: هان، تهران ءِ مسیتے بن‌گپ همۆد ءَ پێش کشگ بوت. وهدےکه مولانا عبدالعزیز په مزن رهشۆنے نیاد ءَ رئوت، تهران ءِ مسیتے بن‌گپ ءَ پێش ءَ کش ایت. مزن رهشۆن گوش ایت: «هچ پروائے نه‌اِنت که اهل‌سنت هم اِدا مسیتے داشته بےاَنت. اے شمے حق اِنت.» گڑا سۆج ءَ کنت: چنکس متر ڈگار لۆٹ اِت؟ مولانا عبدالعزیز گوش ایت: ده هزار متر. مزن رهشۆن سۆج کنت: ده هزار متر ڈگار ءَ چۆن ءَ کن اِت؟ مولانا عبدالعزیز گوش ایت: ما لۆٹ اێں په پنچ وخت نماز، نماز جمعه ۆ نماز عیداں مسیتے بند اێں ۆ مسیتے کنکّ مسافرجاهے بند اێں تاں اهل‌سنتاں که په تهران ءَ کاینت توان انت مسیتے کنک ءَ نند انت ۆ وتی نمازان ءَ همۆد ءَ بوان انت. مزن رهشۆن هم حکم دنت که ده هزار متر ڈگار ماں تهران ءَ مولانا عبدالعزیز ءَ دیگ بیت. اے مزن رهشۆنے حکم ماں نێمرۆچے هالاں شه گندگش ۆ وتگش ءَ شنگ بوت. همےپێم مولانا عبدالعزیز گوشت اَت که ما شاهے زمان ءَ په اے ڈگار ءَ جهد کرت اَت، بلێں ما را ڈگارے نه دات اش، نون که اسلامی انقلاب سۆبێں بوتگ ما امێتوار اێں مئے اے واهشت پوره بیت.

همے درگت ءَ که همدپ ات گۆں انقلاب ءِ ائولی سالے پیروزی ءَ مولانا مفتی محمود رحمه‌الله، پاکستان ءِ جمعیت علما ئے رهشۆن، که په انقلاب ءِ سالرۆچ ءِ دیوان ءَ لۆٹگ بوت ات، گۆں مولانا عبدالعزیز ءَ نیاد کرت. مفتی محمود رحمه‌الله پێسر ءَ هم ماں مکه مکرمه ءَ گۆں مولانا عبدالعزیز ءَ نیاد کرت ات ۆ گوشت ات ئِے: شما شه اے انقلاب ءَ پله‌مرزی کن ات؛ پچے که ایران ءِ بادشاه ءَ اسرائیل ۆ عربانی جنگ ءِ درگت ءَ اسرائیل ءِ جنگی بالی گرابانی سوخت ءِ اگده ءَ را زۆرت ات ئِے. جمال عبدالناصر ءِ زمان ءَ که اسرائیل ۆ مصر گۆں وت جنگ ۆ مێڑ بوت انت ۆ اسرائیل سۆبین بوت که صحرای سینا ءَ گیت، گوشگ ءَ بیت که اسرائیل ءِ پهکێں جنگی بالی گرابانی سوخت ءَ را شاه ءَ دات ات. پمێشا مفتی محمود گوشت ات که شاه خائنے ۆ شما امام خمینیءَ مدت کن ات. آ روچ ءَ هم که یک سال شه انقلاب ءِ پیروزی ءَ گوست ات، مفتی محمود وت تهران ءَ آت ات.

سۆج: بیت‌کنت مولانا عبدالعزیز رحمه‌الله ءِ گڈی رۆچانی بارو ءَ گوش اِت؟

پسه: مئے آخری سفر په مولانا عبدالعزیز رحمه‌الله ءِ علاج ءَ به مشهد اَت. چنکه سفر په تهران ءَ هم شت اێں. لهتێں وخت په مولانا ءِ گُٹگانی دیالیز ءَ تهران ءَ نشت اێں. آخر ءَ په مشهد شت اێں ۆ مولانا همۆد ءَ وفات کرت. ماه ذی‌الحجه ءِ درگت ات که ما په مشهد ءَ شت اێں. ائولی سر ءَ مولانا ءَ را ماں نادرهجاه ءَ بستری اێں کرت ۆ شه گٹگانی دیالیز ءَ پد په گسا آورت اێں ۆ همود ءَ منت اێں. مزنێں ائید که بوت من په نماز ائیدے امامت ءَ زاهدان ءَ آت آن ۆ پد ءَ په مشهد شت آں. همے رۆچاں مولانا ءِ حال بدتر بوت، واجه ءِ معده ءَ هۆنرێچی کرت ۆ آسر ءَ 16 ذی‌الحجه 1407 همدپ گۆں 21 مرداد 1366 ءَ بام ءِ وهد ءَ اے کۆڑَهێں دنیا ءَ یله دات ۆ په وتی ابدمانێں جاه ءَ شت. مولانا ءَ مدام ڈاکٹرانی سۆگهان ءَ دلگۆش ءَ کرت. اگاں آوان گوشت اێں تو باید بستری به‌یے مولانا ءَ منّ ات، بلێں اے گشت ءَ وهدےکه آوان گوشت شما باید ماں نادراهجاه ءَ بستری بَه‌اِت مولانا ءَ سکّ نه منّ اِت ۆ گوشت ئِے اصلاً مه هل اِت من ءَ بستری کن اَنت. گوشت ئِے همدا گس ءَ هر کارے کن اَنت، کن اَنت بلێں من نادراهجاه ءَ نه رو آں. واجه سرپد بوت اَت که آیی گڈی رۆچ اَنت. هما بوت که ساعت یک ۆ نێم ءَ بام ءِ وهد ءَ په وتی ابدمانێں گس ءَ رهدگ بوت.

سۆج: مولانا عبدالعزیز رحمه‌الله ءِ علاجی هرچانی بارو ءَ گوش اِت. پراستی که بازێں هرچے بوتگ، چۆن تیار کرتگ اِت؟

پسه: الله ءَ عجیبێں وڑے مولانا ءَ را نصرت کرت. لهتێنے گوشت مۆکل دےات شه مردمان کمک جمع کن اێں، بلێں مولانا راضی نه بوت. آ زمان ءَ ڈاکٹری ئے جاور ماں ملک ءَ باز وش نه ات ۆ ادا دلے جراحی (عمل باز) ءَ نه بوت، باید مولانا ءَ را په جراحی ءَ درے ملکان برتێں اێں. بلێں ما را سات ءِ هرچانی کساس ءَ زَرّ نه ات. همے رۆچان یک ورنائێں زاهدانی ئے په مولانا ءِ نیاد ءَ آت ۆ گوشت ئِے: پچے مولانا ءَ په علاج ءَ ملک ءِ ڈنّ ءَ نه بر ات؟ من گوشت: راستی اێش اِنت که زر نه دار اێں. آ ورنا ءَ گوشت: هرچنکه لازم بیت من دے آں. هبرے مجگ اێش اِنت که آ ورنا ءَ 7000 ڈالر ما را دات. گوشت ئِے منی پاسپورٹ 7000 ڈالر اعتبار دار ایت. آ زمان ءَ سفرے هرچان ءَ اعتبار ءِ درۆشم ءَ پاسپورٹ ءِ تها لک ات اش. آ ورنا ءَ گوشت: قرار ات درے ملکان سفرے برو آں، بلێں نون منی اراده ٹگل ات ۆ من نه رو آن شما اے 7000 ڈالر ءَ هرچ کن اِت، دگه هرچنکه زر لازم بوت من دێم دےآں. وهدےکه مولانا کویت ءَ رست هما ورنا ءَ په منی گمان ءَ 30000 مارک دێم دات. اےوڑ ءَ مولانا شه کویت په لندن ۆ شه اۆد ءَ په امریکا ءَ شت ۆ شه هما ورنا ءِ زران هرچ ئِے کرت. البت کمے زر ما دێم دات که آوان ءَ کارمرز ئِے نه کرت ۆ برگشت. آ زمان ءَ زرانی حواله په ڈنے ملکان دێر بوت. آ زران ءَ که ما دێم دات ات شه مولانا ءِ وفات ءَ پد زرت اێں. شه مولانا ءَ وفات ءَ دێم نه زرت اێں که بلکێں مولانا دوارگ په ملک ءِ ڈن ءَ بروت گڑا اۆد ءَ اے زران لازم بےانت.

سۆج: مولانا ءِ گڈی دمانی اُمێت ۆ گڑتی چےات اَنت؟

پسه: اے درگت ءَ مولانا ءِ ٹوهترێں گڑتی آیی نیاد گۆں الله پاک ءَ ات.  مدام اے حدیث ءَ ونت ئِے: «من أحبَّ لقاءَ الله أحبَّ اللهُ لقاءَهُ ومن کره لقاءَ الله کره اللهُ لقاءَهُ». باز په آخرت ءَ گڑتی ۆ دعائے کرت. په اهل‌سنتانی آیۆک ءَ باز دلگران ات. وهدےکه حاجیاں شه حرمین شریفین ءَ برگشت اَنت، مولانا ءَ وفات کرت. ایرانے سرجمێں ٹوهێں بالی‌گراباں گۆں حاجیانی آورتن ءَ گٹ ات اَنت ۆ بس گونڈێں بالی‌گراب ملکے تها کارمرز ءَ بوت انت. ما ماں مشهد ءَ بالی‌پٹ ءِ ذمه‌واران ءَ گوانکو کرت، بامے ساعت سے ءَ آیی سرمستر ءَ را پاد اش کرت. ما گوشت مولانا عبدالعزیز ماں مشهد ءَ وفات کرتگ، ما لۆٹ اێں گۆں بالی‌گراب ءَ آیی جنازه ءَ په زاهدان بر اێں. بالی‌پٹ ءِ سرمستر ءَ عذر لۆٹ اِت ۆ گوشت ئِے بالی‌گراب پێسر ءَ پر بوتگ ۆ هچ جا نه دار ایت. کتره ئے پدا شه بالی‌پٹ ءَ گوانکو اش کرت که بالی‌گراب ءَ را گۆں ٹوهێں ایرباسے بدل اش کرتگ، شما هرچنکه نفر بَه‌اِت جا هست، په وت بلیط تیار کن اِت. ما ده نفر ات اێں. گوشت اش هم په شما جا هست ۆ هم په شمے جنازه ءَ.

مولانا هم ماں زند ءَ ۆ هم پد شه زند ءَ مدت ءَ بوت. اے شه مولانا عبدالعزیز ءِ کرامتان ات اَنت. مولانا گوشگ ات که من ماں زندگی ءَ هچ جا گۆں بن‌بست ءَ ٹُگ نه وارتگ ۆ نه منتگ آں، هرجا که من ءَ نیازے بوتگ الله پاک ءَ منی مشکلان ءَ حل کرتگ. ما اے مولانا ءِ گپان ءَ آزموت. الله پاک ءَ مولانا ءِ کاران ءَ جۆڑ ءَ کرت. مولانا ءِ تقوا، پلگار ۆ دورچاری ۆ هورت گندی باز عجیب ات.

سۆج: مولانا عبدالعزیز رحمه‌الله ءِ وفاتے هال چۆں بلۆچستان ۆ زاهدان ءَ رست؟ وهدےکه جنازه بلۆچستان ءَ سر بوت، جاور چۆں ات ۆ تشییع جنازه چۆں برجم دارگ بوت؟

پسه: مولانا ءَ پێسر شه وفات ءَ «الجنة تحت اقدام الوالدین» ردءَ سۆگه ئِے کرت ات که منی جنازه ءَ منی پِسّے پادون ءَ قبر کن ات. بلێں واجه ءِ وفات اینکس په ما سکّ ات که ما واجه ءِ وصیت ءَ را بےهیال کرت. شه مشهد گوانکو کرت اێں، بے اێشی که قبرے دقیقێں جاها معلوم کن اێں، بس گوشت اێں مولانا ءِ جنازه ءَ ماں سرباز ءِ ڈیه ءَ، حیط هلک ءِ مانشجاه ءَ قبر کن اێں. پد شه مئے گوانکو ءَ لهتێں نپر رَوَ انت ماں حیط هلک ءِ مانشجاه ءَ قبرے جن انت، بلێں آ قبرَ لمب ایت، پمێشا شۆر کن انت که کجا قبرے جن انت، همے درگت ءَ دقیق مولانا عبدالله، مولانا عبدالعزیز ءِ پس ءِ پادون ءَ هورکێں ڈگارے گند انت ۆ همۆد ءَ قبر ءَ جن انت ۆ تیارے کن انت. اےپێم الله تعالی اسبابان ءَ تیار کنت تاں به مولانا عبدالعزیز ءِ وصیت ءَ عمل بیت ۆ گهترێں قبر ماں گهترێں جاها په آ واجه ءَ تیار بیت.

وهدےکه مولانا ءِ جنازه ءَ را زاهدان ءَ آورت اێں، سرجمێں شهرے مردماں جسکت انت. اے پێشامد ءَ هما کساس که بلوچ ۆ اهل‌سنتانی دل ءَ را په درد کرت، آدگه استانے نندۆک ۆ شیعه ئانی هم تپرکه کرت. مردمان گمانَ نه کرت که اے زبردست ۆ دلسۆچێں انسان اێرنگ زوت وفات کنت. شه دگه شهراں بازێن مردمے په زاهدان ءَ آت انت که شهر باز شلوغ بوت. ما مولانا ءِ جنازه ءَ را دارالعلوم زاهدانِ  وانگجاه ءِ حیاطے تها غسل دات. هما درگت ءَ یک نپرے واب دیست ات که شه هما جایے که مولانا ءِ جنازه ششتگ بوت، چمگے تچ ات که صاف ۆ پاکێں آپے داشت ئِے. وابے تعبیر همے بوت که دارالعلوم زاهدانِ وانگجاه مولانا ءِ عمل باقی اِنت ۆ الله پاک آیی بروردان ءَ مدامی ءَ کنت.

پد شه مولانا ءِ جنازه ءِ غسل ۆ کپن ءَ په ایرانشهر ۆ سرباز ڈیه ئے نێمگ ءَ رهدگ بوت اێں. ماں خواش شهرے ورودی ءَ بازێں مردمے جمع بوت ات که اۆد ءَ دگه برے نماز ونت اێں.

مولانا ءِ جند ءَ هم سۆگه کرت ات که په منی نماز جنازه ءَ مردمانَ سهی کن ات که بهر زور انت، بلێں په من فاتحه ءِ دیوانے مه گر ات ۆ سنتے رد ءَ کرد کن اِت. آ واجه ءَ وتی لۆگ‌بانُک ۆ لۆگمانان ءَ سۆگه کرت ات که صبر ۆ اۆپار کن انت تاں زهگان ۆ آدگه پشپداں تکانسر مه بَےانت ۆ اۆپار کن انت.

سرچمگ: تاکبند ندای اسلام. رجانک سنی آنلاین بلوچی


چمشانک

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.