كتاب "میراث به زبان ساده" یكی از كتابهای بینهایت سودمند و جامع در علم میراث است كه مؤلف محترم مسائل میراث را از دیدگاه اهلسنت به زبان فارسی و با بهرهگیری از جدیدترین شیوههای تدوین كتب درسی و رعایت دقیق اصول و قواعد علم ریاضیات و مواریث با الهام از كتاب مشهور سراجی و استفاده از منابع معتبر این فن توأم با مثالهای متنوع و تمرینات مناسب، در قالب عباراتی ساده و روان به رشته تحریر درآورده است. ——————————————————————————-
صلاحالدین شهنوازی ـ عبدالقادر دهقان
——————————————————————————-
نام كتاب: میراث به زبان ساده 1
تألیف: عبدالناصر دامنی
ناشر: نشر احسان
تلفن: 66954404ـ021
قطع: وزیری
قیمت: 3500 تومان
صفحه: 338
كتاب "میراث به زبان ساده" یكی از كتابهای بینهایت سودمند و جامع در علم میراث است كه مؤلف محترم مسائل میراث را از دیدگاه اهلسنت به زبان فارسی و با بهرهگیری از جدیدترین شیوههای تدوین كتب درسی و رعایت دقیق اصول و قواعد علم ریاضیات و مواریث با الهام از كتاب مشهور سراجی و استفاده از منابع معتبر این فن توأم با مثالهای متنوع و تمرینات مناسب، در قالب عباراتی ساده و روان به رشته تحریر درآورده است. شیوة نگارش و بیان مطالب در این كتاب به قدری گویا و منظم است كه آن را از زمرة كتابهای خودآموز كه در برخی از دانشگاهها و مراكز آموزشی دنیا از اهمیت ویژهای برخورداراند، قرار داده است، و خواننده با اندكی تأمل و در فرصتی كوتاه با مسائل و مباحث مختلف علم میراث آشنا میشود، و بدون نیاز به استاد ـ الا در حد رفع اشكال ـ میتواند شبهات احتمالی خود را كاملاً برطرف سازد. دین مقدس اسلام نسبت به فراگیری و آموزش علم میراث (علم فرایض) تاكید فراوانی كرده است و در خصوص بیتوجهی به این علم هشدار داده است. در آخرالزمان حب مال و ثروتاندوزی به اوج میرسد و وارثان قویتر حاضر نمیشوند كوچكترین سهمی به وارث ضعیف برسد، در نتیجه توجه مسلمانان به این علم نیز بسیار ضعیف و كمرنگ میگردد. رسول اكرم صلیاللهعلیهوآلهوسلم فرموده است: «نخستین دانشی كه بساط آن از روی كرة خاكی برچیده شده و به باد فراموشی سپرده میشود، دانش فرایض (میراث) است.»
غفلت و بیتوجهی مسلمانان امروزی را نسبت به علم میراث از اینجا میتوان سنجید كه روزانه در هر شهر و منطقهای چندین سرپرست خانواده و اعضای دیگر خانواده كه از خود مال و سرمایه به جای میگذارند، به دیار آخرت میشتابند و این میطلبد كه به همان تناسب روزانه چندین سؤال دربارة تقسیم تركه و میراث به دارالافتاها و مراكز پاسخگویی مسائل شرعی برسد، اما متاسفانه در روز كه چه عرض شود، در طول سال هم سؤالات تقسیم تركه و میراث به شمار انگشتان یك دست نمیرسند. در صورتی در ذره ذرة مال متوفی، تمام ورثه اعم از زن و فرزند، پدر و مادر و… شریك و سهیماند و خداوند متعال در دین مبین اسلام و كتاب مقدس خود دستورات و قواعد خاصی برای تقسیم آن وضع كرده است.
در خصوص مسائل علم میراث و نحوة تقسیم ارث، علما و دانشمندان مسلمان كتابهای متعددی تألیف نمودهاند و یكی از كتابهایی كه سالیان متمادی در برنامة درسی مدارس دینی بوده و از اصول و قوانین بسیار متقن و مستحكمی در علم میراث برخوردار است، كتاب "سراجی" تالیف امام ابوطاهر سراجالدین محمد بن محمد بن محمد بن عبدالرشید سجاوندی حنفی است. این كتاب به زبانهای مختلف دنیا مانند فارسی، اردو، انگلیسی، تركی و … نیز ترجمه شده و در فن فرایض تنها كتابی است كه مقبول اكثر اهلعلم است و از قدیمالایام و به مقتضای زمان، شروح متعدد و مقبول و مشهوری برای آن به رشتة تحریر درآوردهاند.
جناب مولوی عبدالناصر دامنی در یك اقدام شایسته به تسهیل و تشریح كتاب سراجی به زبان فارسی پرداخته و با قلمی شیوا و روان مقاصد اصلی كتاب را در قالب عباراتی ساده و عام فهم و به دور از پیچیدگی و ابهامگویی، همراه با تمرینهای مفید و توضیحات روشنگر با استفاده از منابع معتبر این فن به رشتة تحریر درآورده است. البته نمیتوان این كتاب را شرح لفظ به لفظ كتاب سراجی دانست، ولی مؤلف محترم با اساس قرار دادن این كتاب و نیز با استفاده از منابع دیگر تمام مقاصد آن را شرح داده و تقریباً تألیف جدیدی در دو جلد ارائه كرده است كه جلد اول آن به چاپ رسیده و امید است كه جلد دوم آن نیز به زودی به زیور طبع آراسته گردد.
از ویژگیهای دیگر این كتاب بررسی نظام ارث در اسلام و تفاوتهای آن با نظامهای ارثی ادیان دیگر از قبیل یهودیت، مسیحیت، اعراب زمان جاهلی، كمونیسم و … و بر شمردن امتیازات نظام ارثی اسلام بر سایر نظامها و پاسخ به این سؤال كه چرا ارث زن نصف سهم مرد است و همچنین تعریف اصطلاحات مهم علم فرایض و … برشمرد.
—————————————————————————–
نام كتاب: تأثیر حدیث در اختلافات فقهی
ترجمه و تألیف: علی رسولی
ناشر: آوای اسلام
تلفن: 09155188342
قیمت: 1500 تومان
قطع: رقعی
صفحه: 114
این كتاب خلاصه و منتخبی از بعضی مباحث كتاب گرانسنگ «أثر الحدیث الشریف فی اختلاف الأئمة الفقهاء» نوشتة شیخ محمد عوّامه است كه نویسندة محترم با استفاده از منابع دیگر مطالب ارزشمندی به آن افزوده است. در واقع این كتاب به بیان انگیزة پیدایش مذاهب، منشأ اختلافات فقهی، نحوة استنباط احكام از احادیث توسط فقها و شرایط استفاده از احادیث بویژه هنگام تعارض در بین احادیث میپردازد، و در ضمن توصیههای ارزشمندی به جوانان عزیز دارد تا هنگام ورود به حوزة مباحث تخصصی دین دچار تزلزل نشوند و این واقعیت را بپذیرند كه در عمل به شریعت و پیروی از سنت سنیه، باید به صاحبان تخصص و مهارت و اتقان مراجعه گردد. به تعبیر علامه سید ابوالحسن ندوی: مراجعه به صاحبان تخصص و مهارت و اجتهاد در هر فنی از فنون و در هر زمینهای از زمینههای بحث و تحقیق از دیرباز جریان دارد و روش متداولی است كه همواره از آن پیروی میگردد تا افراد از خطا و لغزش و سقوط در گمراهی و اشتباه در امان بمانند.
متأسفانه عدهای با سوءاستفاده از ضعف فرهنگی جامعة اسلامی اختلاف فقهی مذاهب را برای جوانان مسلمان بویژه آنانی كه اطلاع چندانی از احكام دین ندارند، و توهم اینكه مذاهب اربعه (حنفی، شافعی، مالكی و حنبلی) جدای از قرآن و سنتاند، مردم را به ترك آن فرامیخوانند و با سوءاستفاده از كتاب و سنت، همانند گروه خوارج، امت را پریشان میسازند و با ترجیح برداشتهای شخصی خود از كتاب و سنت، فهم و برداشت فقهای سلف را نادرست جلوه میدهند. در این كتاب سعی شده به شبهاتی از این قبیل پاسخ داده شود.
—————————————————————————–
اعجاز قرآن در عصر تكنولوژی
نویسنده: كمال روحانی
ناشر: سامرند
مركز پخش: سنندج، پاساژ عزتی، كتابفروشی غزالی
تلفن: 22561100 ـ 0871
قیمت: 2500 تومان
صفحه: 349
قطع: وزیری
این كتاب تحقیقی بر اعجاز قرآن از جوانب مختلف از قبیل اعجاز بلاغی، هنری، ریاضی و اعجاز قرآن در آسمانها، زمین، دریا، انسان، طب و… است كه پژوهشگر فاضل جناب آقای روحانی با استفاده از منابع معتبر به تبیین وجوه اعجاز قرآن، و حكمت و فلسفه برخی از احكام شریعت در عصر فضا و تكنولوژی پرداخته و سعی كرده است تا در ارائة مطالب جانب تحقیق و انطباق با مسائل روز را رعایت كند و از طرح مطالب غیرمستند تا حد امكان اجتناب ورزیده است.
طبیعت اعجازی قرآن سبب شده كه دانشمندان در طول تاریخ اسلام به مسئلة اعجاز عنایت ویژهای بنمایند و كوشیدهاند تا جنبههای مختلف آن را آشكار سازند؛ چرا كه موجب استواری ایمان و رد طعنههای دشمنان در اصل معجزه میگردد. از همین رو امام باقلانی بررسی اعجاز قرآن را بر دیگر دانشها برتری داده و گفته است: آنان كه در باب معانی قرآن كتابهای مفید مینویسند و در فواید آن سخن میگویند، جایز است كه در میان وجه اعجاز آن بسط كلام دهند. این امر به مراتب از نگارش در امور دیگر شایستهتر است. (باقلانی، اعجازالقرآن، ص: 4)
از آنجایی كه قرآن مجید به چندین هنر و اعجاز آراسته است و معجزه در طبیعت قرآن قرار دارد، دانشمندان با تخصصهای متعددشان سعی كردهاند در حوزة اعجاز قرآن حقایق زیادی را كشف نمایند و دانشی جدید با هویتی خاص در میان علوم قرآنی پدید آورند. واقعیت این است كه در جهان آفرینش كمتر موضوعی را میتوان یافت كه به اندازه سخن دربارة عظمتها و زیباییهای قرآن، جذاب و دلربا باشد. امید است كه خوانندگان عزیز از این كتاب ارزشمند شهدها بنوشند و بهره كافی ببرند.
———————————————————————————
اخلاق مؤمن
نویسنده: عمرو خالد
مترجم: سمیه اسكندریفر
ناشر: واسع
مركز پخش: كتابفروشی سنت، تایباد
تلفن: 4222134 ـ 0529
قیمت: 1500 تومان
صفحه: 190
قطع: رقعی
كتاب اخلاق مؤمن یكی از كتابهای ارزشمند در زمینة تربیت اخلاقی، سازندگی درونی و اصلاح و تهذیب نفس است. مؤلف محترم كه یكی از دعوتگران برجستة مصری است، ارزشهای اخلاقی را تحت سه عنوان كلی «صبر، ذوق و سلیقه، و ایثار» و سپس هر یك را تحت عناوین فرعی زیادی با جامعیت تمام گردآوری كرده است و نكات ظریف و مهم اخلاقی و تربیتیای را تبیین نموده است. مترجم گرامی سركار خانم سمیه اسكندریفر آن را به فارسی ساده و روان برگردان كرده است كه هر دو در خور ستایش و تقدیراند. جزاهما الله تعالی خیراً
امروزه زندگی اجتماعی و فردی مسلمانان با انواع مشكلات و نابسامانیها مواجه است. عامل اصلی آن در درجة اول بیتوجهی به سازندگی اخلاقی است كه متأسفانه اخلاق والای اسلامی در بین مسلمانان قدر و اهمیت خود را بازنیافته است و آثار و مراتب سقوط اخلاقی در جوامع اسلامی مشهود است.
در جهان معاصر نیز واقعیت تلخ مرگ ارزشهای اخلاقی سبب بروز بحرانهای عظیم معنوی شده و پشت انسان جدید را خم كرده است و حتی در مواردی توان زندگی را از انسان دوران جدید سلب كرده و او را با بنبستهای عظیم روحی، فكری و معنوی مواجه ساخته است. از اینرو سازندگی درونی انسان و اصلاح و تهذیب نفس او در سعادت فردی، اجتماعی، دنیوی و اخروی او نقش بسزایی دارد. به طوری كه اگر انسان تمامی علوم را تحصیل كند و كلیة نیروهای طبیعت را به تسخیر خویش درآورد، اما از تسخیر درون و تسلط بر نفس خود ناتوان باشد، از رسیدن به سعادت و نیل به كمال باز خواهد ماند. از اینرو تمام خانوادههای عزیز را برای احیای ارزشهای اصیل اخلاقی و بازگشت به اصول فراموش شده اسلامی به مطالعه این كتاب فرا میخوانیم.
——————————————————————————
نام كتاب: سیمای امام اعظم ابوحنیفه
نویسنده: علامه شبلی نعمانی
ترجمه و اقتباس: عبدالوهاب ملازایی
ناشر: آوای اسلام، انتشارات ندوی
تلفن: 2426785 ـ 0541
نوبت چاپ: اول
قطع: رقعی
قیمت: 2500 تومان
كتاب حاضر همانگونه كه از نامش پیداست دربارة سیره و شرححال امام ابوحنیفه رحمهالله نوشته شده است. امام ابوحنیفه یكی از امامان مجتهد و مراجع تقلید است كه بخش اعظم اهلسنت در مسائل فقهی از ایشان تقلید میكنند. دربارة شخصیت امام كتابهای فراوانی به زبان عربی نگاشته شده است كه مؤلف در مقدمة كتاب نیز 27 اثر را نام برده است؛ اما در زبان فارسی كتابی موثق و جامع به نظر نمیرسید، بنابراین جای چنین كتابی در گنجینة كتابهای اسلامی خالی بود. ترجمة این كتاب تا حدی این خلأ را پر كرده است.
نویسنده این كتاب نیز از دانشمندان معروف و ادیبان نامآور شبه قارة هند است كه آثار علمی فراوانی در موضوع فقه، تاریخ، شرححال نویسی، علم كلام و ادبیات از او به جای مانده است.
نگاهی به مطالب كتاب:
صدر كتاب با تقریظ علامة فقید مولانا محمدعمر سربازی رحمهالله آراسته شده است. پیش از مقدمة مؤلف، پیشگفتاری كوتاه به قلم مترجم وجود دارد كه انگیزة ترجمة كتاب را بیان نموده است. سپس مقدمة مؤلف قرار دارد. مؤلف نیز به انگیزه و چگونگی تألیف كتاب اشاره نموده و فهرستی از كتابهای تألیف شده دربارة شخصیت و زندگانی امام ابوحنیفه را ارائه نموده است. سپس مبحث اصلی كتاب را با نام و نسب و تحصیل امام آغاز نموده و از اساتید ایشان نام برده است و از ویژگیهای اخلاقی و شیوة عبادت و جایگاه علمی و اجتهادی ایشان سخن گفته و وقایعی از زندگانی ایشان را آورده است.
در همین مبحث، گلچینی از سخنان حكیمانة امام و تحلیلی دربارة آثار به جای مانده از ایشان ارائه نموده است. وی یكی از سخنان حكیمانه ایشان را اینگونه نقل كرده است: «كسی كه گنجینهای از احادیث دارد و نمیتواند از آنها مسائل شرعی را استنباط كند، همچون عطاری است كه انواع دارو نزدش وجود دارد، اما نمیداند كدام دارو برای كدام بیماری است».
مؤلف در قسمت دوم كتاب از شیوة اجتهاد و اصول استنباط امام بحث كرده است. ایشان ضمن ذكر تاریخچة اختلاف آرای فقها و ائمة مجتهدین، میگوید: «متأسفانه بسیاری به سبب تعصب مذهبی و تقدسگرایی، اختلاف آرا را تحمل نكردند و دیگران را رد كردند، و سیلابی از فتاوای كفر جاری شد و رفته رفته كار به جایی رسید كه هر گروه برای اثبات ضلالت و گمراهی گروه مقابل، از روایات موضوع بهره میجست.»
مؤلف در مبحث تاریخ اسناد روایات و بحث شرایط روایت حدیث از منظر امام ابوحنیفه رحمهالله، نكات علمی جالبی ارائه نموده و در این ضمن آرای انفرادی و اجتهادی ویژهای نیز دارد. بحث قیاس و حسن و قبح عقلی كه گذرا به آن اشاره شده است نیز بسیار مهم و بدیع است. مؤلف در بخشی از این كتاب به تقابل و تطبیق مذهب حنفی با دیگر مذاهب فقهی پرداخته و ویژگیهای فقه حنفی را بر شمرده است.
مهمترین بحث این كتاب بررسی ادعای مستشرقان است كه گفتهاند در تدوین فقه اسلامی از قانون رومی استفاده شده است، علامه شبلی این پندار را رد نموده و با بررسی علمی پاسخ قانعكنندهای در این خصوص ارائه نموده است.
نویسنده در قسمت آخر كتاب به معرفی مختصر شاگردان امام پرداخته و كتاب را با این شعر پایان داده است: افسانه یاران كهن خواندم و رفتم/ دریاب كه لعل و گهر افشاندم و رفتم.
امید است این كتاب برای اذهان پژوهشگر مفید واقع شود.
شایسته است كه مترجم در چاپ آینده با ویرایشی دقیقتر سطح ادبیات كتاب را بالاتر ببرد.
دیدگاههای کاربران