حضرت عبداللہ بن عمر رضی اللہ عنہ روایت کنت کہ سیدنا رسول اللہ ﷺ ءَ فرمان کرت، چار چیزانت، (چار عادت وہیل انت) کہ ہر کسی تہابوت انت، آپکّا و بیرگیں منافق یے، تاں کہ اشاں یلہ مہ کنت۔
۱۔ امانتءَ خیانت کنت۔
۲۔ ھبرھبرءَ (گپ گپءَ) دروگ بندیت۔
۳۔ وعدہ کہ بہ کنت گڑا وعدہءَ سر جم نہ کنت۔
۴۔ گوں کسےءَ بہ اڑیت، پہ گناہءَ دور کنت۔
امانتءِ بازیں بہر و قسم انت کہ آیانءَ ہمے تاکءِ ’’مسلمان و مروچی ئیں جہاں‘‘ءَ بیان کنگ بوتت ہمودا چارگ بہ بنت، گپ و خبرءِ سرا دروگ بندگ و زبانءِ تاب دیگ انچیں خراب وسلّیں عادتے کہ مئے مسلمان چہ آئی دورانت، چیا کہ مسلمان نہ دروگ بندیت و نہ کہ دوکہ بازی کنت، اے کار شیطانءِ کارانت کہ چہ مردماں اے کارانی کنوک ہماانت کہ شیطانءِ لوپءَ پالوپ انت، مسلمانءِ نشانی راستی انت، و راستی مسلمانءِ نشانی و آئی زینت انت، دگہ جاہے چہ رسول کریمﷺءَ ارشادانت کہ واجہ فرمان کنت الصدق ینجی والکذب یہلک راستی نجات دنت و دروگ برباد کنت،۔
ہر چیزءِ تہا دروگ منیہ و ناجائزانت و مردم بایدانت کہ سوداوایدگہ ہمک روچی زندگیءِ چست وایرانی تہا چہ دروغءَ پہریز بکنت، چیا کہ دروگ پہ انسانءَ تباہی کاریت واے تباہی اگر دنیاءَ مئیت آخرتءَ لازم مردمءِ گٹءَ لوپ بیت،۔
ہمے پیما اگر مردم وتی قول و زبانءَ وارت آ مردم وت ہم مدامی پریشانءِ تہا بیت و آئی اے عمل و کار دومی مسلمانءَ و دارو ا انتظارءِ تہا دور دنت و مردمءِ وقت تاوان بیت و فکر و خیال تالان و منتشر و دل پریشان۔
ہمے دابءَ مسلمان وت ماں اڑ و جیڑہ ہم کننت بزاں اے پیمیں حالت ہم دیما کئیت کہ مسلمان چیزے، یا گپے، یا کارےءِ سرا جیڑہ بہ کن انت، بلے اے جیڑہ آیانءَ پہ دعوا و یکدگرءِ بے عزت کنگ وز او بد و دشمان و سلّیں خبرءَ نہ ئنت، ہمدا کہ مڑانت، وقت یے کہ آیانی جیڑہ گیش ات و حل بوت گڑ آوت ماں و تاثیر و شکر بنت و گو ستگیناں بے ہال کننت۔
فجور بزاں زا و بدزبانی، مردم کہ وت ماں و تااڑت بایدانت کہ مسلمانی و انسانی ہیلان یلہ مکنت و حیوان مبیت، پہ نرمی و اوپار وتی اڑاں صاف بکنت و چہ آئی رند وتی دلءَ ہچ کینگ و ضد مداریت، چیا کہ چہ بدزبانی و سل دپیءَ دومی مردمءِ دل خراب بیت و مدام آر�آئی سلّیں و خرابیں خبر یادکاینت و آئی عبادت ہم خراب بنت،۔
اے پیما اگر ما بچاریں اسلام چہ ہر دابیں ظلم و ناانصافیءَ منیہ کنت، ٹوں ہر کس زانت کہ امانتءِ خیانت ببیت، یا کہ گپ و خبرءِ تہا دروگ بندگ ببیت، یا کہ وعدہ خلافی و قولءِ پروشگ ببیت یا کہ بدزبانی و بدتبی ببیت اے درہا ہما کارنت کہ اشانءَ ظلمءِ نام دیگ بیت، و اے چہ ہما جیڑیان انت کہ اشانءَ حقوق العبادءِ نام برانت، و مسلمان بایدانت کہ وتی ایدگہ مسلمانیں براتانی سرا ظلم مکنت، چیا کہ ظلمءِ معنی تہاری، اے پیمیں ناشر و ناجائزیں کارےءِ کنگءَ مردم وتی مسلمانیں براتءِ زندگی ءَ تہل و تہار کنت، اشی نتیجہ ہمے در کئیت کہ قیامتءِ روچءَ اللہ تعالیءَ اے پیمیں مردمءِ زندگیءَ تہارکنت، بزاں آرا چہ وتی رحمتاں دور داریت۔
دگہ حدیثےءِ تہاسئے عیبءِ بیان انت واے حدیثءِ تہا چار خرابی بیان انت، معنی یکے، و مطلب ہمیش انت کہ مسلمان چہ اے توامیں عیباں و تا برکّینیت و وتی زندءِ روچانی خیالءَ بداریت کہ مسلمان ایوکءَ دنیاءِ نفعءَ نچاریت، آئی دیما اول آخرت انت، چیا کہ انسانءَ چہ آخرتءَ دگہ ہچ پناہ جاہے نیست، آخرتءِ نفع دائمی و اودءِ نقص ہم دائمی انت، نوں حدیث تان آجاہءَ ہم گوشیت کہ اے خرابیں عادت مسلمانی عادت، نہ انت اے عادت منافقانی عادت انت، اگر کسےءَ اے چاریں عیب مان انت آوتا وت خراب بزانت اے رہچار مہ بیت کہ دگرے آرا خراب بلیکیت، اگر یکےءَ چہ ہمے خرابیں عادتاں یکے مان انت آہمے بزانت کہ چہ منافقی خرابیں ہیل و عادت آرا یکے مان انت، اگر پورئیں عادت مان انت آوتا پکّائیں منافق ے بزانت۔
چمشانک