باید ماں تیوگێں دینی ۆ دنیایی اێں پڑان دێمروی کن اێں

 شیخ‌الاسلام مولانا عبدالحمید، ماں زاهدان جمعه نمازے دیوانا (29 اسفند 1399/ 19 مارس 2021)، گوں اێشی بیان ءَ که «الله تعالی ءَ دنیا ءَ را طورے جۆڑ کرتگ که مدام بدل بیگ ان اِنت» سۆگهِ کرت که جهد کنت ماں «ایمان»، «وش تبی»، «کردار» ۆ «تیوگێں مادی ۆ معنوی پڑان تها» بدلی بیار اِت ۆ دێمروی کن اِت.

په زاهدانِ اهل‌سنتے جمعه‌وے پیشنمازے کارگسے هال‌رسانی‌ئے بنجاهے سرهالا، شیخ‌الاسلام مولانا عبدالحمید گوں اے آیتے تلاوت ءَ: «وَتُوبُوا إِلَى اللَّهِ جَمِيعًا أَيُّهَا الْمُؤْمِنُونَ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ» [نور: 31] درشان کرت: الله تعالی ءَ دنیا ءَ را طورے جۆڑ کرتگ که بدل بیگ ان اِنت؛ سالان ۆ موسمان ۆ ماهان ۆ هپتگان ۆ شپ ۆ رۆچان بدلَ به‌ینت، یکے هلاسَ بیت، آدگه سرَ بیت، نون هم اے سال هلاسَ بیت ۆ سال 1400 هجری شمسی بنگێجَ بیت. اے تیوگێں ٹگلگ ۆ دنیائے سیستم ءِ بزانت اێش اِنت که چیزے را که انسان ماں زندگی ۆ دنیایی پڑان پسندَ کنت «بدلی ۆ ٹگلگ» اِنت.

واجه ءَ درشان کرت: انسان ماں زندگی ءَ یک اۆشتاتگ اێں جاورے را پسندَ نه کنت، بلکه مدام ساچشت ۆ دێمروی ئے پدا اِنت، بلێں چیزے که انسان کمتر آیی دێمروی ئے پکرا اِنت وش‌تبی ۆ دین اِنت.

واجه ءَ گێش کرت: وش‌تبی، ایمان ۆ هدایت باید دێمروی کن اَنت ۆ گوں اسلام ۆ پێغمبرے سیرت ءَ نزّیک به‌ینت. باید پکر کن اێں که معنویت ءِ که سال 1399 ۆ شه اۆد ءُ دێم اێں داشتگ دێمرویِ کرتگ؟ بارێں مئے ایمان و هدایت شه پێسر ءَ گێش بوتگ یا هچ بدلی ءِ نداشتگِ یا خدا مه‌کنت سست ۆ نِزور بوتگ؟ اگه ماں علم ۆ زانت ۆ دیدانک ءِ پراهی ۆ معنوی مسائلان دێمری اێں نه کرتگ گڑا اے وشێں چیزے نه اِنت. ما پهکان باید گَشت گشت ءَ ۆ شپ ۆ رۆچ توبه کن اێں ۆ ماں وتی زندگی ءَ بدلی بیارێں ۆ وت ءَ اصلاح کن اێں.

زاهدان جمعه ئے اماما گوَشت: باید ماں تیوگێن ملکاری (سیاسی) ۆ بےملکاری اێں پڑان دێمروی کن اێں. حاکم ۆ ذمه‌واران هم باید ٹگلَے پکرا به‌ینت ۆ آ قانونانَ که جواب اِش نداتگ یا کمێں اثرےاِش داشتگ، بدل اِش کن اَنت، اے وت دێمروی ئے. اێرنگ مه‌بیت که شپ ۆ رۆچ ۆ مۆسم ۆ سالانِ بدل بیگ انَ چارێں بلێں ماں مئے معیشت ۆ زندگی ۆ معنویاتان تها هچ ٹگل ءِ مه یَیت.

واجه ءَ گێش کرت: افسوز اِنت که بازێن ءِ به‌جای اێشی که گهتر به‌ینت پدروی اِش کرتگ ۆ نِزورتر بوتگ اَنت؛ بازێن ءِ پێسر ءَ نێکێن کار کرتگ، به مسیت ۆ جمعه نمازان آتگ اَنت، بلێں پد شه کرونا ءَ مسیت ءَ را پوره یله اش داتگ ۆ نِزور بوتگ اَنت. پچے ماں دیندار ۆ محمدی اێں مسلمانان رسول الله ۆ دین ءِ رنگ ۆ بو کمتر دیستگَ بیت؟ پچے مئے اخلاق ۆ کرداران گوں مسلمانان دگری دارنت؟ پچے ماں ورنایان استقامت ماں دین ءَ کم بوتگ؟ پچے غرور، تکبر، وت‌پسندی ۆ وت‌گندی ماں مردمان باز بوتگ، بلێں جهلی ۆ خدالۆٹی ۆ پکر په چاگردے اصلاح ءَ کم بوتگ؟ پچے اێشی پکر ءَ نه کن اێں که کارے پدا برَ اێں ۆ ازم ۆ فن یات گر اێں؟ پچے په آ بنجاهان که اۆدا کار یات دیَگَ بیت، نه رو اێں ۆ په حلال اێں روزیگ ءَ که لۆٹِ فرض اِنت، جدۆهلَّ نه کن اێں؟

مولانا عبدالحمید ماں وتی هبرانِ دێمترا په قرآن ءِ یات گرگ ءَ تأکید کرت ۆ گوَشتِ: پچے مئے مردمان قرآن ءَ یاتَ نه گر اَنت ۆ لهتێں سوره ازبرَ نه کن اَنت؟ اے رۆچان قرآنے رجانک، تفسیر، تجوید، قرائت ۆ دگه کلاسان برجم دارگَ به‌ینت، درّێں گۆشدارۆکان ماں اے کلاسان بهر زور اَنت. ما باید داں زندگی ئے گڈسرا همے پکرا بےاێں که ماں علم ۆ زانت ۆ هدایت ءَ دێمروی کن اێں.

واجه ءَ تأکید کرت: پراستی افسوز اِنت اگه ما یک جای مانێں ۆ خدا مه کنت پدروی کن اێں.  پیامبر اکرم صلی‌الله‌علیه‌و‌سلم ءَ پرمایش کرتگ: اگه کسے که ائولی صف ءَ نمازَ وانیت سستی کنت ۆ به دۆمی ۆ سێمی ۆ چارمی صف ءَ پدروی کنت، اے خطر است که گڈسرا په جماعت ءَ مه رسیت.

واجه ءَ وتی هبرانِ دێمترا تأکید کرت: جهد کن اێں که ماں 1400 ءِ سال ءَ گهتر کردار کن اێں، نیت کن اێں وتی کرداران تها بدلی بیارێں ۆ به الله تعالی ءَ نزّیکتر به اێں. باید تا دمے که مِرێں ماں الله ءِ راها دێمروری کن اێں.

دارالعلوم زاهدان سرمستر ءَ تأکید کرت که وت ءَ په مرکے پدے زندگی ءَ تیار کن اێں ۆ درشانِ کرت: مرک آیگی اِنت؛ آوان وشبهت اَنت که لا إله إلا الله واننت ۆ گوں الله ئے یات ءَ گلائێش اَنت ۆ گوں همے کرداران په قبر ءَ روَنت.

وشبهت اَنت آوان که تقوا ۆ شریعت ۆ سنتے راهے تها اَنت ۆ په الله ئے نیاد ءَ رونت، بلێں بدبهت اِنت آ انسانے که پدا مانیت، شه الله ءَ دور بیت ۆ گوں چلّ ۆ گناهان په الله ئے نیاد ءَ برئوت.

واجه ءَ وتی هبرانِ گڈسر ءَ درشان کرت: مدام باید آخرت ۆ قبر ۆ حساب‌ۆکتابے پکر ءَ به اێں ۆ په اێشی پکر کن اێں که قیامت ءِ رۆچا رسول الله، صحابه ۆ نێکان دێما بنّام مه به اێں. شیخ عبدالقادر گیلانی رحمه‌الله ءَ دعا ءَ کرت که یا الله! اگه تئی بکشش منا رسیت گڑا قیامت ءَ کۆر مه کن، بلێں اگه منا بنّامَ کنے گڑا منا کۆر کن دان نێکان دێما شرمندگ مه بین. قیامت ءِ بنّامی انچێں بنّامی ئے که جبران نداریت. ترس اێں شه قیامتے بنّامی ءَ که انسانان په مردمان حقان خاطر ءَ سۆج کنگَ به‌ینت ۆ سزا دیگَ به ینت. پرێشی خاطر ءَ توبه کن اێں، به الله ءَ بر گرد اێں ۆ وتی کردارانَ اصلاح کن اێں.