Categories: حدیث

عاقل‏ترین انسان

در این جهان، هوشیار و متفکر به کسی می گویند که راه به دست آوردن مال و منال دنیا را خوب بداند، و انسان نادان، ناتوان به کسی می گویند که در راه بدست آوردن کالای دنیوی، خوب موفق نباشد. در حالی که این حدیث خلاف این تصور را ثابت می نماید؛ چون زندگی واقعی، زندگی آخرت است و این جهان چند روزه، بقایی ندارد و فنا شدنی است،

حدیث:
عَنْ شَدَّادِ بْنِ أَوْسٍ عَنِ النَّبِىِّ – صلى الله عليه وسلم- قَالَ: «الْكَيِّسُ مَنْ دَانَ نَفْسَهُ وَعَمِلَ لِمَا بَعْدَ الْمَوْتِ وَالْعَاجِزُ مَنْ أَتْبَعَ نَفْسَهُ هَوَاهَا وَتَمَنَّى عَلَى اللَّهِ».[رواه الترمذی و ابن ماجه]

ترجمه:
از شداد بن اوس روایت است که رسول اکرم صلی الله علیه وسلم فرمودند: هوشیار و دانا کسی است که نفس خود را کنترل کند و برای بعد از مرگ آمادگی نماید. نادان و ناتوان کسی است که تابع هواهای نفسانی خود باشد و آرزوهای بی‏جا نسبت به خداوند داشته باشد.

شرح:
در این جهان، هوشیار و متفکر به کسی می گویند که راه به دست آوردن مال و منال دنیا را خوب بداند، و انسان نادان، ناتوان به کسی می گویند که در راه بدست آوردن کالای دنیوی، خوب موفق نباشد. در حالی که این حدیث خلاف این تصور را ثابت می نماید؛ چون زندگی واقعی، زندگی آخرت است و این جهان چند روزه، بقایی ندارد و فنا شدنی است، لذا انسان موفق و کامیاب کسی است که هر چه بیشتر برای جهان آخرت خود آمادگی داشته باشد و در این جهان، مطابق رضای الهی زندگی کند، لذا انسان‏های دانشمند و هوشیار کسانی هستند که در این جهان در صدد آمادگی و توشه اندوزی برای آخرت بوده، و بر خواهشات نفسانی مسلط باشند و خود را بنده مطیع پروردگار قرار دهند. اما کسانی که خود را بنده و اسیر شهوت‏های نفسانی کرده و به جای اطاعت و پیروی از دستورات الهی، از تمایالات و خواهشات نفسانی و شیطانی پیروی می کنند، و با وجود این، آرزوها و امیدهای بی‏جا و بی مورد از خداوند دارند، اینگونه انسانها قطعاً نادان و برای همیشه انسانهای ناموفق خواهند بود. اگر چه در به دست آوردن مال و کالای دنیا موفق باشند، اما باز هم از زیان‏کارترین انسان‏ها بشمار می روند، زیرا از زندگی جاودانه آخرت، غافل بوده و با وجود هواپرستی و پیروی از غرایز نفسانی، خود را طلبکار خداوند می دانند.
در این حدیث، همچنین تذکری جدی به آن دسته از افرادی داده شده که در زندگی روزمره خود، از احکام الهی و جهان آخرت غافل و بی پروا بوده و تابع خواهشات نفسانی هستند و با وجود این، خود را امیدوار رحمت و کرم الهی می دانند و هنگامی که به آنها تذکر داده شود و یا مورد نصیحت قرار گیرند، اظهار می‏دارند که خدا غفور و رحیم است و … . این حدیث به آنها هشدار می دهد که عاقبت و سرانجام آنان، ناکامی و خسران خواهد بود.
پس معلوم شد که امیدوار بودن به رحمت الهی، زمانی مفید و ستوده است که همراه با عمل باشد و امیدی که همراه با عمل نبوده، و با غفلت از آخرت و بی توجهی به احکام الهی همراه باشد، اینگونه امید، نه تنها مناسب نیست، بلکه مکر و فریب نفس و شیطان است.

معارف الحدیث 289/2

مدیریت

Share
Published by
مدیریت

Recent Posts

همایش تجلیل از دانش‌آموختگان مدارس دینی شهرستان قصرقند برگزار شد

همایش تجلیل از دانش‌آموختگان مدارس دینی شهرستان قصرقند، چهارشنبه ۲۷ آبان ۱۴۰۵، با حضور جمعی…

12 ساعت ago

تولید «سلاح هسته‌ای» به صلاح کشور و ملت ایران نیست؛ اما برخورداری از «فناوری هسته‌ای صلح‌آمیز» حق ملت است

شیخ‌الاسلام مولانا عبدالحمید، یکشنبه ۲۴ آبان ۱۴۰۵ در جمع مردم ایرانشهر، با اشاره به مواضع…

4 روز ago

مولانا نذرالرحمن، امیر جماعت دعوت‌وتبلیغ در پاکستان درگذشت

مولانا نذرالرحمن، از امیران جماعت دعوت‌وتبلیغ پاکستان و از چهره‌های برجسته عرصۀ دعوت در این…

4 روز ago

«کارگاه آموزشی روش تدریس قرآن و سیرت» برگزار شد

 کارگاه آموزشی «روش تدریس قرآن و سیرت» ویژۀ علما و مدرسان قرآن و سیرت، شنبه…

5 روز ago

نیروهای بومی و اهل‌سنت باید در مدیریت استان نقش‌آفرینی کنند

منصور بیجار، استاندار سیستان‌وبلوچستان، با تشریح اقدامات دولت چهاردهم در حوزه‌های مختلف استان، از افزایش…

5 روز ago

مسئولان با مذاکره مستقیم و پذیرش توافق، مانع گسترش جنگ شوند

شیخ‌الاسلام مولانا عبدالحمید، امروز 22 آبان 1405، در مراسم نماز جمعه زاهدان، با اشاره به…

6 روز ago