بلوچی زبان

«سرحدی» ءُ «مکرانی» گالوارانی رۆتگ

مکران ءِ جهمنند پارسی ئێں ٹکّانی پجّیگ ءَ پێش چه میلاد ءِ اولی هزاره ءَ اے دمگ ءَ آتکگ انت، بلے سرحدی بلوچانی لڈءُبار گۆں رندتری باریگان ءُ اشکانی زمانگ ءَ بندۆک انت ءُ آیانی زبانانی همگونگی ءُ سیادی ءِ سوب همێش انت. بنگیجی وانشت (مطالعه) همے شۆندهی ءَ کنت که سرحدی بلوچی گۆں پارتی زبان ءَ ءُ مکرانی بلوچی گۆں باستانی پارسی ءَ نزیکتر انت ءُ سرحدی بلوچی ءِ گالوار ءِ سیادی گۆں گیلکی گالوار ءَ ءُ مکرانی گالوار ءِ همگونگی ءُ سیادی گۆں کُردی ءَ بگند ئے چَمے پارست ءَ به بیت.

ماں بیستون ءِ کتیبه ءَ گال «پت، مات ءُ برات» هما داب ءَ کارمرد بوتگ انت که مرۆچیگێں مکرانی بلوچی ءَ گوشگ بنت. دگر ءَ توری بل (حتی) گالرد هما پتا ـ هما ماتا هم انوگێں بلوچی ءَ همےپێم گوشگ بنت. سرحدی بلوچی ءَ اے گال «پس، ماس ءُ براس» ءِ وڑ ءَ گوشگ بنت که اشکانی پهلوی ءِ سان ءَ آیانی سر ءَ شۆندهی کنت. پرچاکه اشکانیاں «t» ءِ آب ءِ بدل ءَ لهتے جاهاں «س» یا «چ» ءِ آب ءَ کارمرد کتگ.

بنشۆن: تاکبند ردانک. مهر 1403/ اکتوبر 2024

Recent Posts

اوگامی هم‌پتی ءَ نه منّ اێں؛ هم‌پتی بائد ماں کردار ءَ بیت

شیخ‌الاسلام مولانا عبدالحمید، ماں زاهدان ءِ نمازجمعه ءِ دیوان ءَ (6 شهریور 1405/ 27 اگست 2026) اهل‌سنتانی مقدساتانی بےشرپی کنگ…

14 ساعت ago

سیستانءُبلوچستان ءُ گێس سلنڈر ءِ مدامی گپچل

گێس یکے شه زندمان ءِ هژدری وازمندیاں انت، بلے چنکه وهد انت که اے هلاکه ءِ مردماں دوارگ گۆں اے…

4 روز ago

کارمسترانی پهکێن مولءُمراد مردمانی رۆزیگی مشکلانی رندگیری بیت

شیخ‌الاسلام مولانا عبدالحمید ماں زاهدان ءِ نماز جمعه ءِ دیوان ءَ ( ۳۰ مرداد ۱۴۰۵/ ۲۱ اگست۲۰۲۶) گوں اشاره به…

6 روز ago

ترندی ءَ ماں هلاکه ءُ ملک ءَ پسو نه‌داتگ ءُ نه‌دنت؛ «اعتدال»، «دورچاری» ءُ «مردمانی حرمت ءِ ساتگ» پسو دنت

شیخ‌الاسلام مولانا عبدالحمید، ماں زاهدان ءِ نمازجمعه ءِ دیوان ءَ (23 مرداد 1405/ 14 اگست 2026) یکے شه هلاکه ءِ…

2 هفته ago

زانتکار، ٹک ءُ دۆدمانی ءُ چاگردی جهدکارانی ترندێں اێراد یکے شه سیستانءُبلوچستان ءِ کارمسترانی بدگوشیانی باروا

سنی‌آنلاین| پد شه اێشی که یکے شه سیستان ءُ بلوچستان ءِ کارمستراں گۆں وتی رڈێں هبراں واجه شیخ‌الاسلام ءِ باروا،…

3 هفته ago

اگده‌داراں جنگ ءِ کارمستری ءِ کنِکّ ءَ گشنگی ءُ ناداری ءِ گپچل ءَ هم کارمستری کن انت ءُ گپءُ ترانکاری ءَ زۆراک کن انت

شیخ‌الاسلام مولانا عبدالحمید ماں زاهدان ءِ نمازجمعه ءِ دیوان ءَ (16 مرداد 1405/ 7 آگست 2026) بیست سالیگێں بندشاں ءُ…

3 هفته ago