درس‌های انتخابات ترکیه برای ما چیست؟

انتخابات ریاست‌جمهوری ترکیه به دلیل سیاست خارجی اردوغان در سال‌های گذشته و معادلات منطقه‌ای و بین‌المللی نه فقط برای مردم ترکیه که برای بسیاری از کشورهای منطقه و جهان نیز اهمیت پیدا کرده است. داستان انتخابات ترکیه قابل تامل است.

یکی از نکات مهم انتخابات ترکیه، تغییر از طریق صندوق‌های رای است. ساختار سیاسی ترکیه به صورتی است که درنهایت همه ازجمله شخصی مانند اردوغان با قدرت بی‌حدوحسابی که در این سال‌ها پیدا کرده است، باید تابع قدرت و اراده مردم باشد. مردم اگر شخص قدرتمندی مانند اردوغان را هم نخواهند، پس از بیست سال باید جای خودش را به مخالفانش بدهد.

نکته دیگر شور و اشتیاقی است که مردم برای تغییر نشان می‌دهند. حضور چشمگیرشان در انتخابات، نشان‌دهندۀ فضای سیاسی ترکیه است. مردم ترکیه امیدوارند. تغییر را دور از دسترس نمی‌دانند و برای حفظ اصل تکثر و چندصدایی و بقای دموکراسی در کشورشان تلاش می‌کنند. ناامیدی و بی‌اعتمادی مطلق را هنوز تجربه نکرده‌اند.‌

ترکیه امسال مشارکت نزدیک به 90 درصدی را تجربه کرد؛ مسئله مهمی که نشان می‌دهد مردم به صندوق‌های رای ایمان دارند. مشارکت مردم ترکیه درانتخابات همیشه بالا بوده است. البته که امسال این مشارکت رکورد زد، اما در دوره‌های قبل هم مشارکت همواره بالا بوده و کمترین میزان مشارکت 69 درصد اعلام شده است. مردم ترکیه به نسبت بسیاری از مردم منطقه، به شدت سیاسی و حزبی هستند، به تغییر از طریق صندوق‌های رای اعتقاد دارند. ساختار سیاسی کشورشان مانع از سرخوردگی و افسردگی سیاسی جامعه ترکیه می‌شود، چون می دانند رای‌شان باعث تغییر می‌شود و هر یک رای چه اهمیت بالایی دارد.

انتخابات اخیر ترکیه دارای شفافیت و نظم بسیار خوبی بود. نتایج به سرعت و لحظه به لحظه اعلام می‌شد؛ انتخاباتی که قدرت نرم ترکیه را به نمایش گذاشت. مشارکت 90 درصدی در یک کشور پرجمعیت و اعلام نتایج به شیوه شفاف در مدت‌زمان بسیار کوتاه، قابل احترام و قابل توجه است. در عین حال یک الگوی خوب و مناسب برای تحقیق و بررسی به‌شمار می‌رود.

اگر ساختار حزبی در ایران و ترکیه را مقایسه کنیم درس‌های خوبی می‌گیریم. شاید بتوان گفت بخش مهمی از مشارکت و شفافیت در انتخابات ترکیه به احزاب فعال این کشور برمی‌گردد و عامل پویایی و قدرت نظام سیاسی این کشور است. کادرسازی می‌کنند، توانمند هستند و نیروهایشان را پله‌پله رشد می‌دهند. حزب در ترکیه یک پدیدۀ سازمان‌یافته و موثر است که همۀ عرصه‌های سیاسی و اجتماعی را در بر می‌گیرد. مانند یک سازمان یا نهاد هر روز و هر ساعت فعال هستند. از این منظر نحوه فعالیت احزاب ترکیه می‌تواند یک کارگاه آموزشی مناسب برای احزاب داخل ایران باشد.

قلیچداراوغلو یا اردوغان؟ واقعیت این است که در اصل هیچ کدام نباید برای ما فرقی داشته باشد، اگر سیاست خارجی و داخلی ایران متبنی بر منافع ملی کشور باشد. در این‌صورت چین و اروپا ؛ آمریکا و روسیه؛ و قلیچداراوغلو یا اردوغان فرقی نمی‌کند، کافی‌ست سیاست خارجی ما به سمت خواسته‌های مردم و برقراری ارتباط مناسب با جهان پیش برود.

منبع: هم‌میهن ‌آنلاین (با اندکی تلخیص)