گچینی

واجه پیغمبرِ اخلاق و رفتار (3)

وهدے که عدی ابن حاتم پیغمبر صلی‌الله‌علیه‌وسلم خدمتا حاضر بیت، واجها آئی په وتی لوگا دعوت کت، هزمتکارا پُشتی‌ (چیرگیجے) واجهِ واستا آرت تا آئی سرا بنندیت، بلے واجها آئی وت و عدیِ درمیانا اِیر کت و‌ زمینِ سرا نشت.
عدی گوشیت: من چه واجهِ اِے کارا زانت که آئی بادشاهے نهنت.
یکبرے شخصیا پیغمبر صلی‌الله‌علیه‌وسلم دیت و چه واجهِ هیبتا ترسے آئیِ جانا کپت و لرزگا لگِّت، واجها گوشت: من وَ بادشاهے نیاں، من قریشِ‌یک جنینے زهگاں که خشکیں گوشتی وارت.
واجها وت لوگ رپت، هشتری بست و کاهی دات و گوں هزمتکاراں ورگی وارت ؤ گوں آئیا آرت تَرّ کت و وتی ضروری وسایلی چه بازارا بَڈّا کت و یارتنت.
هروهد که واجها چه یکّے نیمگا هنچیں گپے رست که پسندی نبیت، نگوشتی: پچے فلانی چوش گوشیت؟ بلکیں گوشتی: مردماں چون بوتگ چوش کننت و چوش گوشنت، واجها اِے وڑا بے اِشی که یکے ناما بگریت، چه بدیں کارا منع کت.
واجه چارپاد و دلوتانی سرا هں باز مهربان اَت و دگری هں په اِے کارا دعوت داتنت، هما پیم که گوشیت: الله پاکا په هر چیزا احسان و نیکیِ نیمگا حکم کتگ، هر وهد که لوٹت حیوانے به کُشِت، په شَرّی و جوانی به کُشِت، [حیوانا زجر مدیت] هر وهدا که لوٹت ذبح کنِت، په شری ذبح کنِت، لازم اِنت که کشوک پیسرا وتی کارچا تیز بکنت و حیوانا راحت بکنت.
واجها فرمائینت: اِے بے زبانیں حیواناتِ باروا چه خدایا بترسِت، په جوانی آیاں سوار بِت و هما حالا چه آیانی گوشتاں بورِت که جوان (پزّور) ببنت.
پیغمبر صلی‌الله‌علیه‌وسلم په هزمتکار و نوکرانی وش‌رفتاریا تأکید کنت و گوشیت:
آیاں چه وتی وراکا بوارینِت، و چه وتی پوشاکا بپوشائینِت، اللهِ مخلوقاتا شکنجه مدیت، آ شمئی برات شمئی هزمتکار اَنت که الله‌ها شمئی چیر دست کتگنت، گڑا هرکسا که آئیِ برات آئیِ چیردست اِنت باید آئیا چه هما چیزے که وت وارت بوارینیت، چه هما چیزے که وت پوشیت آئیا پوشائینیت، آیاں په هنچیں کارے زور مکنِت که آئیا کت نکننت، اگه شما آ په هنچیں کارے که زورش نرسیت حکم کتنت، گڑا آیانا کمک کنِت.

◀️ هلاس

رجانکار: شاکر رئیسی

📚 سرچمگ: کتاب آیین زندگی، واجه مولانا سیدابوالحسن ندوی، پارسی ترجمه واجه مفتی محمدقاسم قاسمی

Recent Posts

کارمستراں زانت‌لۆٹانی حرمت ءَ سات انت ءُ گپان اش بُشکن انت

شیخ‌الاسلام مولانا عبدالحمید، ماں زاهدان ءِ نمازجمعه ءِ دیوان ءَ (8 اسفند 1404/ 28 فبروری 2026) گۆں اشاره به ملک…

3 ماه ago

وهدےکه آمید گار بیت…

بلوچستان وَ دلبرێجۆکێں پێشامدانی سرڈگار انت ءُ دراجکشێں وھدے بیت که انسانی حقانی لگتمالی، مالی جنجال، بےرۆزگاری ءُ دگه بازێں…

3 ماه ago

هچ‌کس «جنگ» ءِ واهشتءَ مه‌کنت/دێمداری شه جنگءَ کارمسترانی دست ءَ انت

شیخ‌الاسلام مولانا عبدالحمید، ماں زاهدان ءِ نمازجمعه ءِ دیوان ءَ (۱ اسفند ۱۴۰۴/ ۲۰ فبروری ۲۰۲۶) گۆں  اشاره به جنگ…

3 ماه ago

علما ءُ زانتکارانی بےبرمشی ءِ بزانت ملک ءِ پێشامدانی باروا بےترانگی نه انت/ گشنگ ءُ شدیگانی کوکارانی دێم ءَ بےبرمشَ نه به‌اێں

 مولانا فضل‌الرحمان کوهی ماں پشامگ ءِ نمازجمعه ءِ دیوان ءَ (24 بهمن 1404/ 13 فبروری 2026) گۆں اشاره به ملک…

4 ماه ago

بلوچستان چه هست ءَ چۆن نێست بوت

سردار ءِ کردءُکار حکومت قلات ءِ گڈی حاکم میراحمد یارخان وتی نویستگێں کتاب «تاریخ خوانین بلوچ» ءُ 12 اگست 1947…

4 ماه ago

دی‌ماه ءِ پێشامداں هچ توجیهے نه‌دار انت؛ کارمستراں توجیه ءِ بدل ءَ شه مردماں پهلی لۆٹ انت ءُ آوانی لۆٹانَ منّ انت

شیخ‌الاسلام مولانا عبدالحمید، ماں زاهدان ءِ نمازجمعه ءَ دیوان ءَ (24 بهمن 1404/ 13 فبروری 2026) ملک ءِ دی‌ماه ءِ…

4 ماه ago