- سنی آنلاین - http://sunnionline.us/farsi -

گزارشی از دومین دیدار دانش‌آموختگان دارالعلوم زاهدان

 دومین دیدار دانش‌آموختگان دارالعلوم زاهدان با اساتیدشان طی روزهای سه شنبه و چهارشنبه 12 و 13 فروردین (1 و 2 جمادی الثانی) در محل مسجد مکی و به میزبانی دارالعلوم زاهدان برگزار شد.

اجتماع دوستانه فارغ‌التحصیلان و دانش‌آموختگان 24 سال گذشته‌ی دارالعلوم زاهدان، که به دعوت اساتیدشان لبیک گفته و به منظور ملاقات با اساتید و تجدید دیدار با یکدیگر تجمع کرده بودند، فضایی صمیمی و عاطفی‌ای را به وجود آورده و یاد و خاطره‌ی بهترین دوران زندگی تربیت‌یافتگان این مرکز علمی را زنده کرده بود. به طوری که یکی از دانش‌آموختگان جوان دارالعلوم زاهدان احساس خویش از حضور در این دیدار را اینگونه بیان می کند: «فارغ‌التحصیلان که حدوداً یک ماه قبل دعوت‌نامه‌هایی از طرف دارالعلوم برای شرکت در این جلسه دریافت کرده بودند، از روزها قبل برای فرا رسیدن زمان موعود لحظه‌شماری می‌کردند. دارالعلوم زاهدان و مکی خوشنام سالیانه شاهد برگزاری چندین جلسه و محفل است، اما این نشست که از آن به عنوان دیدار یاد می‌شد، با همه نشست‌ها و جلسات متفاوت بود، نشستی از جنس دوستی و رفاقت، نشستی از جنس صفا و صمیمیت، دیداری به لطافت باران و آن هم در فصل بهار و گل و بلبل؛ به قول سعدی شیرین سخن: دیدار یار غائب دانی که به چه ماند / چون ابر که در بهاران بر تشنه‌ای ببارد.
لحظه لحظه‌ی این دیدار دو روزه جالب، دیدنی، و به‌یادماندنی بود. اما از همه جالب‌تر زمانی بود که دو دوست و هم‌کلاسی بعد از ده، پانزده یا بیست سال هم‌دیگر را دیده در بغل می‌گرفتند و فقط احساس شرم مانع ریختن اشک شوق می‌شد. قطرات اشک به سختی در حدقه چشمان نگهداری می‌شد و چه بسا بودند کسانی که نمی‌توانستند بر فوران اشک شوق فائق آیند. تصورش را بکنید: دوستی که چندین سال با او بهترین اوقات زندگی‌ات را در یک حجره، زیر یک سقف و داخل یک کلاس سپری کرده‌ای، او که لحظه لحظه‌ی زندگی‌ات با وی خاطره بوده است، آنگاه او را یک‌مرتبه ترک کرده و سالیان دراز ندیده‌ای؛ امروز و بعد از فراق چندین ساله چشمت به چهره‌اش می‌افتد! احساسست چیست؟ مگر می‌توانی با قلم، زبان و یا بیان وصف نمایی.
مهمتر از آن، دیدار اساتید، آنان که سال‌های سال دم به دم شاهد رشد جسمی و فکری‌ات بوده‌اند، آنان که بهترین ایام جوانی و زندگی را به پای پرواز تو قربانی کرده‌اند! از دیدن آنان چه احساسی به تو دست می‌دهد؟ می‌توانی وصف کنی؟!
مکی و دارالعلوم که دست روزگار  سیمای ظاهری آنان را دگرگون ساخته است، مناره‌هایی قدیمی،‌و البته خاطره‌انگیز، جای خود را به گلدسته‌هایی بلندتر داده‌اند، حجره‌هایی که سال‌هاست چهره عوض کرده‌اند، و هر چه روزی بوده و امروز نیست، و هر آنچه بوده و همچنان هست.
در این جلسه افراد زیادی را می‌بینی، با شکل‌ها، رنگ‌ها، زبان‌ها و اقوام مختلف. همزمان با تو، بعد از تو و یا قبل از تو، روزگاری را در دارالعلوم سپری کرده و از منبع فیاضش بهره جسته‌اند. برخی را دیده‌ای و می‌شناسی، با اسم و فامیل؛ قیافه برخی برایت آشناست، اما نمی‌شناسی‌شان، از آن یکی فقط اسم کوچک و از دیگری فامیلش را به خاطر داری، برخی را نه دیده‌ای و نه می‌شناسی، اما نقطه مشترک همه و همه یک چیز است و آن اینکه همه فیض‌یافتگان دارالعلوم و فارغ‌التحصیلان این حوزه‌ دوست‌داشتنی هستید.
اساتید اما بسیاری را می‌بینی که در مجلس نشسته‌اند، با اندک تغییری که دست روزگار بر چهره‌ی نورانی‌شان که سال‌ها نظّاره کرده‌ای به وجود آورده است. برخی دیگر اما به‌سوی بالا پرگشوده و آسمانی شده‌اند. مفتی خدانظر، مفتی قصرقندی، مولانا دامنی، مولانا نعمت الله، مولانا عبدالحکیم، مولانا یارمحمد و مولانا احمد که هنوز عطر حضورش را می‌توان در فضای دارالعلوم استشمام کرد.
طلاب دیروز و علمای فارغ‌التحصیل امروز، در خانه دیروز خود، دارالعلوم، که چو جان عزیزشان عزیزش دارند، دو روز را سپری نموده، با هم نشستند و از هر دری سخن گفتند و شنفتند و از اوضاع و احوال یکدیگر باخبر شدند.»

خلاصه اینکه دومین دیدار دانش‌آموختگان دارالعلوم زاهدان شامل برنامه‌های مختلف و مفیدی از قبیل ارائه سخنرانی و نصایح اساتید برجسته حوزه علمیه دارالعلوم زاهدان، ارائه گزارش توسط فارغ‌التحصیلان از مناطق و استان‌های مختلف کشور، برگزاری نشست‌ها و ملاقات‌های ویژه برحسب نوع فعالیت فارغ‌التحصیلان و دیگر برنامه‌های جانبی بود.

شیخ‌الحدیث مولانا محبی: توکل علماء بر الله تعالی باید بسیار قوی و مستحکم باشد
اولین بخش برنامه‌های دومین دیدار فارغ‌التحصیلان دارالعلوم زاهدان صبح روز سه‌شنبه 12 فروردین با تلاوت آیاتی از کتاب الله مجید توسط قاری عبدالمنان رخشانی آغاز شد. سپس شیخ‌الحدیث مولانا عبدالرحمن محبی- حفظه الله-، از اساتید برجسته حدیث دارالعلوم زاهدان سخنان نغز و پرمعنایی را ایراد نمود.
مولانا محبی علماء را بر ضرورت اصلاح و تزکیه نفس تاکید نموده و خاطرنشان کرد: علما باید مواظب باشند تا دچار لغزش نشوند، زیرا لغزش علما لغزش امت است. ما مسئولیت داریم که تا حد توان در مسیر دین الهی خدمت کنیم.
ایشان همچنین “توکل و استقامت” علما در شرایط مختلف را مورد تاکید قرار داده و گفت: توکل علما بر الله تعالی باید بسیار قوی و مستحکم باشد. کمال علما این‌ست که در شرایط سخت و دشوار نیز بتواند کار دین را پیش برده و جامعه را اصلاح نماید.

شیخ‌الاسلام مولانا عبدالحمید: علماء باید احساس رسالت و تعهد نموده و مسئولیت‌پذیر باشند
پس از بیانات مولانا محبی، حضرت شیخ‌الاسلام مولانا عبدالحمید به ایراد سخن پرداختند. ایشان ابتدا خدمت تمام علما و فارغ‌التحصیلانی که با تحمل مشقت سفر از را‌ه‌های دور و نزدیک در این جلسه حاضر شده‌اند تشکر و قدردانی نموده و برای آنان دعای خیر نمود.
مدیر دارالعلوم زاهدان در ادمه طی سخنانی کوتاه، رسالت علما را به آنها گوش‌زد نمودند و خاطرنشان کردند: مهم‌ترین چیز برای علماء احساس رسالت، تعهد و مسئولیت‌پذیری‌ست. متاسفانه یکی از بزرگترین مشکلات جهان اسلام این‌ست که بسیاری از علماء یا نسبت به مسئولیت و رسالت خویش آگاهی و آشنایی ندارند، و یا اگر آشنایی دارند، در ادای این رسالت کوتاهی نموده و در قبال امت اسلامی احساس رسالت و وظیفه نمی‌کنند.
مولانا عبدالحمید در ادامه خطاب به علمای حاضر در جلسه اظهار داشتند: توجه داشته باشیم که مسئولیت ما بسیار سنگین است. ما در راهی قدم گذاشته‌ایم که باید تا آخر عمر بدون استراحت و مرخصی در خدمت دین باشیم. همه ما در قبال اوضاع جامعه خویش مسئولیت داریم. اگر مسلمانی به خاطر گناهان زیاد به جهنم برود علماء مسئول بوده و باید پاسخ‌گو باشند. لذا باید احساس رسالت و مسئولیت نموده و برای ادای رسالت و وظیفه خویش تلاش کنیم.
ریاست شورای هماهنگی مدارس دینی اهل‌سنت استان سیستان و بلوچستان در پایان سخنانشان “اصلاح و تزکیه نفس”، “کثرت عبادت و اذکار” پایبندی به نماز تهجد” و “ارتباط با جامعه” را برای تمامی علماء لازم و ضروری دانستند.
پس از سخنرانی شیخ‌الاسلام و استراحتی چند دقیقه‌ای، نوبت به بخش تریبون آزاد رسید. در این بخش از برنامه‌ها‌ تعدادی از علما و فارغ‌التحصیلان دلنوشته‌ها، انتظارات خود از دارالعلوم زاهدان و نیز پیشنهادات و دیدگاه‌های خویش را ارائه نمودند.
بخش اول دومین دیدار دانش‌آموختگان دارالعلوم زاهدان با اقامه نماز ظهر به پایان رسید. بین نماز ظهر تا عصر جهت صرف نهار و استراحت در نظر گرفته شده بود و پس از نماز عصر، همکلاسی‌های قدیمی و فارغ‌التحصیلان هر سال تحصیلی در گوشه‌ای از مسجد گردهم آمده و طی ملاقاتی خصوصی یاد و خاطره‌ی سال‌های تحصیلی را مرور کرده و از اوضاع فعالیتی یکدیگر مطلع شدند.

مفتی محمدقاسم: علما و خواص، قلب تپنده جامعه‌اند
دیدار دانش‌آموختگان، دومین بخش برنامه‌های خود را بعد از نماز مغرب روز سه‌شنبه با سخنرانی مفتی محمدقاسم قاسمی، مسئول دارالإفتای دارالعلوم زاهدان و سردبیر فصلنامه گرانسنگ ندای اسلام پی گرفت.
 مولانا قاسمی علما را “قلب تپنده امت اسلام” توصیف کرده و اظهار داشت: علماء در هر جامعه به منزله قلب تپنده آن جامعه هستند که توقف آنها به منزله مرگ جامعه خواهد بود. قلب باید زنده و متحرک بوده و دارای حرارت و گرما باشد تا جسم نیز حرکت داشته باشد، لذا علماء باید زنده و بانشاط باشند تا جامعه را به حرکت و تکاپو درآورند.
مفتی محمدقاسم در ادامه سخنانش “احتساب”، “امر به معروف و نهی از منکر”، “تشخیص حق از باطل”، “تابع و دنباله‌روی مردم نبودن”، “توکل بر الله تعالی” و “رعایت تقوا و پرهیزگاری” را به عنوان 6 شفت مهم و برجسته‌ای یاد کرد که علما باید از آنها برخوردار باشند.
سخنرانی مولانا قاسمی تا نماز عشاء ادامه داشت و پس از نماز عشاء، علماء جهت صرف شام و استراحت تشریف بردند.

بخش سوم دومین دیدار دانش‌آموختگان دارالعلوم زاهدان صبح روز چهارشنبه 13 فروردین با اجرای مولوی عبدالرحیم گمشادزهی، از فارغ‌التحصیلان قدیمی دارالعلوم زاهدان آغاز شد. پس از تلاوت آیاتی از قرآن مجید توسط مولوی عبدالناصر کبودانی، مولانا عبدالغنی بدری، معاون آموزشی دارالعلوم زاهدان به ایراد سخنرانی پرداخت.

مولانا عبدالغنی: علماء باید مانند کوه استوار بوده و به دین خدمت نمایند
مولانا عبدالغنی با اشاره به عملکرد اسلاف و بزرگان جهان اسلام که در هر عصر و زمان در مقابل فتنه‌های آن دوران ایستادند و از دین دفاع کردند و برای اعلای کلمة‌الله و آگاه ساختن مردم و راهنمایی آنها از هیچ تلاش و کوششی دریغ نکردند، خطاب به علمای حاضر در جلسه اظهار داشت: امروز نوبت ماست تا در مقابل این همه شبهات و شهوات که امت و جوانان امت را احاطه کرده است، مانند کوه استوار بوده و برای خدمت دین همواره تلاش کنیم.
مولانا عبدالغنی به نقل از اندیشمند بزرگ جهان اسلام، علامه ندوی رحمه الله توصیه‌های هفتگانه‌ای را متذکر شد. این توصیه‌ها عبارتند بودند از: 1ـ علما باید اصلاح و تزکیه را از خودشان شروع کنند و دیانت و تقوای خود را تقویت نمایند؛ 2ـ بعد از مطالعه کتاب الله و سنت رسول الله، تاریخ و سیرت اسلاف و خدمات آنها را مطالعه کنند؛ 3ـ هیچ‌گاه از مسلک جمهور فاصله نگیرند؛ 4ـ علوم روز را فراگرفته و از فناوری‌های جدید به خوبی استفاده کنند؛ 5ـ استغناء داشته باشند؛ 6ـ هرگز خود را فارغ‌التحصیل ندانند، بلکه تا دم مرگ در حال فراگیری بوده و خود را از علم و دانش بی‌نیاز ندانند؛ 7ـ در مسیر خدمت دین از مشکلات نهراسیده و برای تحمل هر نوع سختی و مشقتی آماده باشند.
در ادامه برنامه‌های این بخش، مولوی عبدالعزیز، از بزرگان جماعت تبلیغ، طی سخنانی کوتاه از علما و فارغ‌التحصیلان دارالعلوم زاهدان خواست تا از دعوت و تبلیغ و ارشاد و راهنمایی مردم غافل نشده، بلکه آن را از مهمترین مسئولیت‌های خود بدانند.
در ادامه و قبل از سخنرانی شیخ‌الحدیث مولانا محمدیوسف حسین پور، مولوی عبدالرحمن رجبی، یکی دیگر از فارغ‌التحصیلان جوان دارالعلوم زاهدان، سرودی در موضوع اوضاع و مشکلات مسلمانان در جهان اجرا نمود.

شیخ‌الحدیث مولانا محمدیوسف: خداوند متعال علما را الگوی امت قرار داده است
شیخ‌الحدیث مولانا محمدیوسف، دبیرکل شورای هماهنگی مدارس دینی اهل‌سنت استان، طی سخنانی شیوا و محققانه در دومین دیدار دانش‌آموختگان دارالعلوم زاهدان اظهار داشتند: خداوند متعال علما را الگوی امت قرار داده است. اگر علما با گفتار و کردار صحیح، اسلام را نمایندگی و معرفی نمایند، وظیفه خود را انجام داده‌اند،‌ اما اگر علما مرتکب گناه و اعمال خلاف قرآن و سنت شوند، مردم کوتاهی آنان را به حساب دین گذاشته و از دین گریزان می‌شوند. لذا علما باید اخلاق رسول الله- صلی الله علیه وسلم- و سنت‌های ایشان را در وجود خود بیاورند.
مدیر حوزه علمیه عین العلوم گشت در پایان بر لزوم عمل به علم و دانش تاکید کرده و ضرورت اخلاص در اعمال را بسیار مهم و ضروری دانستند.
پس از سخنرانی شیخ‌الحدیث، و اجرای سرود توسط عمر خمر، مولوی ثناءالله شهنوازی، دستیار سردبیر فصلنامه ندای اسلام، مقاله‌ای زیبا و جذاب به یاد مولانا عبدالعزیز- رحمه الله-، بانی دارالعلوم زاهدان، و جایگاه ویژه این بزرگمرد تاریخ اهل‌سنت ایران در نزد جامعه اهل‌سنت قرائت نمود و در ادامه مولانا محمدقاسم قاسمی به ارائه راهکارها و شیوه تدریس جلسات اصلاحی علما در مساجد پرداخته و بر لزوم برگزاری کلاس‌های ترجمه و تفسیر قرآن، کلاس حدیث و سیرت برای آشنایی بیشتر و بهتر مردم با علوم اسلامی تاکید نمود.
در قسمتی از برنامه‌های این بخش، با پخش فایل صوتی یکی از سخنرانی‌های مولانا احمد ناوریی- رحمه الله-، پیرامون صبرو استقامت در مسیر خدمت به دین و امیدوار بودن به نصرت‌های الهی، یاد و خاطره این عالم برجسته و استاد فقید دارالعلوم زاهدان در اذهان شاگردان ایشان زنده شد. در ادامه مفتی عبدالقادر عارفی توصیه‌های ارزشمندی در خصوص مسئولیت خطیر علما برای پاسداری از دین اسلام و ترویج احکام دینی در بین جامعه بشری ایراد نمود. سپس مولوی عبدالحکیم عثمانی گزارش مختصری از فعالیت‌های پایگاه رسمی اطلاع‌رسانی اهل‌سنت ایران (سنی آنلاین) ارائه نمود و از همه علما خواست برای هرچه پربارتر شدن مطالب این سایت همکاری نمایند. در ادامه و در بخش تریبون آزاد، مولوی مجتبی امتی، از علمای جوان استان خراسان رضوی، گزارش مفصلی از مکاتب دینی و قرآنی شهرستان‌های خواف، تایباد و تربت جام ارائه نمود. پس از تریبون آزاد، علمای مناطق مختلف در گوشه‌ای از مسجد جامع مکی با یکی از اساتید برجسته دارالعلوم زاهدان دیدار خصوص داشتند که در این دیدار یکی از علما به نمایندگی از هر منطقه گزارشی از وضعیت دینی و فرهنگی آن منطقه ارائه می‌داد.
بعد از نماز ظهر و صرف نهار، مهمانان جهت استراحت به اقامت‌گاه‌های خود رفتند. پس از نماز عصر دیدار دیگری، این بار برحسب مسئولیت‌ها و مشاغل علما تدارک دیده شده بود؛ ائمه جمعه و جماعات، مدرسین و اساتید مدارس، نویسندگان و اهل قلم، و صاحبان مشاغل آزاد هر کدام جداگانه با علما و اساتید مربوطه دیدار کرده و توصیه‌هایی دریافت نمودند.

بخش پایانی دومین دیدار دانش‌آموختگان دارالعلوم زاهدان بعد از نماز مغرب روز چهارشنبه 13 فروردین 1393 با تلاوت آیاتی از کلام الله مجید توسط قاری محمدیوسف موسوی آغاز شد.
سخنرانی شیخ‌الاسلام مولانا عبدالحمید به عنوان آخرین برنامه این دیدار صمیمانه بود. شیخ‌الاسلام مولانا عبدالحمید سخنانی دل‌چسب و مخلصانه پیرامون عشق به خداوند متعال و رسول اکرم- صلی الله علیه وسلم- ایراد نموده و ضمن تاکید بر لزوم خدمت عاشقانه به دین و رعایت تقوا و پرهیزگاری و احترام علما به یکدیگر، توصیه نمودند که علما بر مسیر اعتدال و میانه‌روی گام‌زن بوده و از افراط و تفریط دوری نمایند.
رئیس شورای هماهنگی مدارس دینی اهل‌سنت استان در پایان سخنانشان تحولات سیاسی و فضای حاکم در کشور را «امیدوارکننده» دانستند و خطاب به علما توصیه کردند که حقوق قانونی جامعه اهل‌سنت را از مجرای قانونی پیگیری نموده و در خصوص مشکلات مناطق خود با رئیس جمهور مکاتبه کنند.
این دیدار دوستانه و صمیمی با دعای ایمان‌افروز شیخ‌الاسلام مولانا عبدالحمید و اقامه نماز عشاء به پایان رسید.

گفتنی‌ست در دومین دیدار دانش‌آموختگان دارالعلوم زاهدان، که اولین آن در سال 1382 برگزار شده بود، صدها تن از فارغ‌التحصیلان و دانش‌آموختگان دارالعلوم زاهدان حضور داشتند.